การวิจัยครั้งนี้ มีจุดมุ่งหมายเพื่อเปรียบเทียบผลของการฝึกผ่อนคลาย กล้ามเนื้อแบบโปรเกรสซีพกับการฝึกจินตนาการภาพ ต่อความเครียดของนักเรียนชั้น มัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนบางน้ำเปรี้ยววิทยา อำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้เป็นนักเรียน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ที่มีความเครียดระดับสูงโดยมีความตึงตัวของกล้ามเนื้ออยู่ ระหว่าง 9-16.7 mv. จากการวัดด้วยเครื่องวัดความตึงตัวของกล้ามเนื้อ จำนวน 54 คน และสุ่มอย่างง่ายมา จำนวน 18 คน จากนั้นสุ่มอย่างง่ายอีกครั้ง เข้ากลุ่ม 3 กลุ่ม คือ (1) กลุ่มฝึกผ่อนคลายกล้ามเนื้อแบบโปรเกรสซีพ

(2) กลุ่มฝึก จินตนาการภาพ

และ (3) กลุ่มควบคุม กลุ่มละ 6 ราย โดยการฝึกทำโปรแกรมละ 12 ครั้ง ๆ ละ 45 นาที สัปดาห์ละ 2 ครั้ง เป็นเวลาทั้งสิ้น 6 สัปดาห์ การเก็บ ข้อมูลแบ่งเป็น 3 ระยะ คือ ระยะก่อนการทดลอง ระยะหลังการทดลอง และระยะติดตามผล สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ การวิเคราะห์ความแปรปรวนสองทางแบบวัดซ้ำ (two-way analysis of variance : repeated measures) และการทดสอบความแตกต่าง ด้วยวิธีทดสอบรายคู่แบบนิวแมน - คูลส์ (Newman - Keuls procedure) ~bผลการศึกษาพบว่า~b มีปฏิสัมพันธ์ระหว่างวิธีการทดลองกับระยะของการ ทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 นักเรียนในกลุ่มทดลองทั้ง 2 กลุ่ม มีความเครียดลดลงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ในระยะ หลังการทดลอง แต่มีเพียงกลุ่มฝึกผ่อนคลายกล้ามเนื้อแบบโปรเกรสซีพเท่านั้นที่ ความเครียดที่ลดลงนี้ยังคงอยู่ในระยะติดตามผล