วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2555

ความสำคัญและที่มาของปัญหาวิจัย : การประเมินความเสี่ยงรวมโรคหัวใจและหลอดเลือดด้วย Rama-EGAT heart score เป็นวิธีหนึ่งที่มีประโยชน์ต่อการวางแผนป้องกันและการรักษา เพื่อลดโอกาสเกิดปัญหาทางโรคหัวใจและหลอดเลือดที่อาจตามมาในประชากรไทย การดื่มน้ำกระเจี๊ยบและหญ้าหวานมีข้อมูลว่าสามารถช่วยลดระดับความดันโลหิตและมีแนวโน้มลดปัจจัยเสี่ยงของภาวะอ้วนลงพุงได้ วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาผลของการดื่มน้ำกระเจี๊ยบหญ้าหวานต่อการลดความเสี่ยงของโรคหัวใจและหลอดเลือดโดยประเมินจาก Rama-EGAT heart score ในผู้ป่วยเบาหวานที่มีความดันโลหิตสูงร่วมด้วยในโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ วิธีวิจัย : เป็นการวิจัยแบบ Randomized Controlled trial ผู้ป่วยนอกโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ตั้งแต่ เดือนมิถุนายน พ.ศ. 2555 ถึง ตุลาคม พ.ศ. 2555 ที่ยินยอมเข้าร่วมโครงการวิจัยจะถูกสุ่มแบ่งเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มที่หนึ่งจะได้ดื่มน้ำกระเจี๊ยบและหญ้าหวานในน้ำอุ่น 240 มิลลิลิตร เช้า-เย็นระหว่างมื้ออาหาร กลุ่มที่สองดื่มน้ำอุ่น 240 มิลลิลิตร เช้า-เย็นระหว่างมื้ออาหาร เป็นเวลา 60 วันโดยผู้ป่วยจะได้รับการตรวจวัดระดับความดันโลหิตอัตโนมัติที่บ้าน วันละ 2 ครั้งเป็นเวลา 1 สัปดาห์ และตรวจวัดระดับไขมันในเลือด ระดับน้ำตาลในเลือด ระดับน้ำตาลสะสมในเลือด ค่าการทำงานของไต ค่าเอนไซม์ตับ ขนาดของเส้นรอบเอว และประเมินความเสี่ยงโดย Rama-EGAT heart score ทั้งก่อนและหลัง ผลการวิจัย : จากผู้ร่วมวิจัย 20 คน ผลการวิจัยในกลุ่มที่ดื่มน้ำกระเจี๊ยบและหญ้าหวานประเมินความเสี่ยงจาก Rama-EGAT heart score ก่อนและหลังเข้าร่วมโครงการวิจัยเท่ากับ 33.27 ± 7.74 % และ 32.93 ± 7.85 %ตามลำดับ ส่วนกลุ่มดื่มน้ำอุ่นประเมินความเสี่ยงจาก Rama-EGAT heart score ก่อนและหลังเข้าร่วมโครงการวิจัยเท่ากับ 33.89 ± 11.58 %และ 34.06 ± 10.60 %ตามลำดับ การเปลี่ยนแปลงของ Rama-EGAT heart score ระหว่างสองกลุ่มนั้นไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.61) ไม่พบความแตกต่างระหว่างระดับน้ำตาล ระดับน้ำตาลสะสมในเลือด และระดับไขมันในเลือด พบการลดลงของความดันซิสโตลิกในกลุ่มที่ดื่มน้ำกระเจี๊ยบและหญ้าหวานมากกว่ากลุ่มที่ดื่มน้ำอุ่นซึ่งแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ โดยความดันโลหิตก่อนและหลังในกลุ่มที่ดื่มน้ำกระเจี๊ยบและหญ้าหวานเท่ากับ 141.51 ± 3.07 มิลลิเมตรปรอท และ 137.27 ± 2.93 มิลลิเมตรปรอท ตามลำดับ ส่วนกลุ่มที่ดื่มน้ำอุ่นเท่ากับ 139.85 ± 2.46 มิลลิเมตรปรอท และ 140.08 ± 1.85 มิลลิเมตรปรอท ตามลำดับ (p<0.001) แต่ไม่พบความแตกต่างของความดันไดแอสโตลิก (p=0.11) สรุป : ในการศึกษานี้การดื่มน้ำกระเจี๊ยบและหญ้าหวานอาจไม่มีผลต่อการลด Rama-EGAT heart score ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีความดันโลหิตสูงร่วมด้วย