การศึกษาเรื่องปัจจัยทางเศรษฐกิจที่มีผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงราคาของหุ้น กรณีศึกษากลุ่มธนาคารพาณิชย์ ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยช่วงปี 2533 - 2539 ข้อมูลที่นำมาศึกษาเป็นข้อมูลรายเดือนโดยการศึกษาครั้งนี้เพื่อหาความสัมพันธ์ระหว่างดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพาณิชย์กับปัจจัยทางเศรษฐกิจในแต่ละตัวแปรว่ามีปัจจัยใดบ้างที่มีผลกระทบต่อราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพาณิชย์ การศึกษาครั้งนี้โดยใช้ทฤษฎี Arbitrage pricingtheory (APT) ซึ่งเป็นการแสดงความสัมพันธ์ระหว่างอัตราผลตอบแทนที่คาดไว้กับความเสี่ยงของปัจจัยทางเศรษฐกิจระดับมหภาคที่อาจส่งผลต่ออัตราผลตอบแทนของหลักทรัพย์ในการศึกษาครั้งนี้ เป็นการนำข้อมูลของปัจจัยทางเศรษฐกิจรายเดือนซึ่งอธิบายเชิงบรรยายในรูปของการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรมีวัตถุประสงค์เพื่อหาความสัมพันธ์อย่างง่ายระหว่างดัชนีราคาหุ้น (SET) กับปัจจัยทางเศรษฐกิจและปัจจัยทางเศรษฐกิจที่นำมาศึกษาเพื่อหาความสัมพันธ์ในครั้งนี้มีทั้งหมด 7 ตัวแปรคืออัตราเงินเฟ้อ (INF), ส่วนต่างของอัตราดอกเบี้ย (SPREAD), ปริมาณเงิน (M2),อัตราแลกเปลี่ยน (EXCH),สภาพคล่อง (L), ปริมาณสินเชื่อ (C),มูลค่าการลงทุนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยโดยรวม (TM) ได้ข้อมูลมาจากธนาคารแห่งประเทศไทย แล้วนำมาวิเคราะห์ตามระเบียบวิธีทางสถิติโดยใช้คอมพิวเตอร์โปรแกรม SPSS ในรูปของการหามัชฌิมเลขคณิตส่วนเบี่ยงเบนมาตราฐานและค่าสัมประสิทธิ์การแปรผันในรูปร้อยละของตัวแปรที่ศึกษาหาความสัมพันธ์ระหว่างกันของตัวแปรที่ศึกษาด้วยวิธีของเพียร์สัน (PearsonProduct Mo ment) หาสหสัมพันธ์ระหว่างกันระหว่างตัวแปรที่พหูคูณระหว่างดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคาราณิชย์กับตัวทำนายที่ศึกษาและหาตัวแปรที่สามารถร่วมกันทำนายดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพาณิชย์ได้อย่างมีประะสิทธิภาพโดยการวิเคราะห์การถดถอยพหูคูณ ด้วยวิธีเพิ่มตัวแปรเป็นขั้น ๆ(Stepwise Inclusion) ผลการศึกษาพบว่าตัวแปรที่มีความสัมพันธ์กับดัชนีราคาหุ้น (SET)ของกลุ่ม ธนาคารพาณิชย์ได้แก่มูลค่าการลงทุนในตลาดหลักทรัพย์โดยรวมและส่วนต่างของอัตราดอกเบี้ยโดยผลการวิเคราะห์มูลค่าการลงทุนในตลาดหลักทรัพย์โดยรวมเป็นไปในทิศทางเดียวกับดัชนีหุ้นเพราะช่วงที่ทำการศึกษาประเทศไทยมีสภาวะเศรษฐกิจทีดีโดยเฉพาะปี 2538 ที่บริษัทเงินทุนและบริษัทเงินทุนและหลักทรัพย์รวมถึงธนาคารพาณิชยต่างๆ ต่างได้รับความเชื่อมั่นจากนักลงทุนทั้งในและต่างประเทศทำให้สถาบันการเงินมีความมั่นคงและส่วนต่างของอัตราดอกเบี้ยเป็นไปในทิศทางตรงกันข้ามกับดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพาณิชย์ อันเนื่องมาจากในช่วงปลายปี 2539ประเทศไทยกำลังประสบปัญหาสภาวะเศรษฐกิจถดถอยและประสบกับปัญหาการขาดทุนอันเนื่องมาจากอัตราแลกเปลี่ยนทำให้ภาคการลงทุนที่ทำการกู้ยืมไม่สามารถชำระหนี้ให้กับธนาคารได้ที่ให้ธนาคารขาดสภาพคล่องจนเกิดหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ (NPT) ส่งผลให้ราคาหุ้นลดลงและปัจจัยทั้งสองมีความสัมพันธ์กับดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพาณิชย์คือเป็นร้อยละ 50.5 และร่วมกันทำนายราคาหุ้นได้ถูกต้องคิดเป็นร้อยละ 25.5 โดยปัจจัยที่มีประสิทธิภาพในการทำนายถึงความสัมพันธ์กับดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพาณิชย์ที่ดีที่สุดคือมูลค่าการลงทุนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยโดยรวมองลงมาได้แก่ ส่วนต่างของดอกเบี้ย การศึกษาครั้งนี้ได้กำหนดปัจจัยทางเศรษฐกิจที่มีความสัมพันธ์กับการเปลี่ยนแปลงของดัชนีราคาหุ้นกลุ่มธนาคารพรณิชย์ ซึ่งปัจจัยเหล่านี้ถือได้ว่าเป็นปัจจัยระดับมหภาคที่ใช้เป็นตัวชี้วัด (Indicator) สำหรับผู้ที่ต้องการศึกษาต่อเพื่อให้ผลของการศึกษานี้เป็นประโยชน์แก่นักลงทุนมากขึ้นควรที่จะทำการศึกษาตัวแปรระดับจุลภาคในเชิงคุณภาพ เช่นปัจจัยทางการเมือง ภัยจากสงครามและการเลือกช่วงเวลาในการศึกษาควรที่จะศึกษาในช่วงเวลาที่เหมาะสมเพราะทำให้ผลของการศึกษามีความผิดพลาดน้อยที่สุด