จากการศึกษาเรื่องระบบเสียงภาษาถิ่นสงขลาเท่าที่ผ่านมา ไม่เคยปรากฏว่า (...) เป็นหน่วยเสียงพยัญชนะต้นในภาษาถิ่นดังกล่าวเลย พบแต่ (...)ซึ่งเป็นเสียงปฏิภาคกับ (...) ในภาษาไทยมาตรฐาน แต่ผู้วิจัยซึ่งเป็นผู้พูดภาษาสงขลาแต่กำเนิดกลับสังเกตว่า มีการนำเสียง (...) มาใช้แปรกับเสียง(...) ในชุมชนเมือง โดยเฉพาะในกลุ่มผู้พูดอายุน้อย การศึกษาสูง นอกจากนี้เสียง (...) ยังกลายเป็นเสียงที่ถูกประณามเป็นอย่างมากในกลุ่มคนที่มีการศึกษาสูง ผู้วิจัยจึงมุ่งที่จะศึกษาว่าการแปรของเสียง (...) ในเขตชุมชนเมืองจังหวัดสงขลา มีความสัมพันธ์กับปัจจัยทางสังคมใดบ้าง อันได้แก่ เพศ อายุการศึกษา แวดวงภาษา และทัศนคติต่อภาษาถิ่น ผู้วิจัยเก็บข้อมูลจากผู้พูดภาษาสงขลา 100 คน ซึ่งอาศัยอยู่บนถนน 5 สายในเขตเทศบาลเมืองสงขลา ผลการวิเคราะห์ พบว่าเสียง (...) มีรูปแปร 3 รูปคือ [...] [...] และ [...] รูปแปรที่พบใช้มากที่สุด คือ [...] ในการวิเคราะห์แบบไม่ควบคุมตัวแปร ก็พบว่า การแปรของเสียง (...) มีความสัมพันธ์กับตัวแปรทางสังคมทั้งห้าอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 ส่วนการวิเคราะห์แบบควบคุมตัวแปร ก็พบว่าการแปรของเสียง (...)มีความสัมพันธ์กับตัวแปรทางสังคมทั้งห้าเช่นกัน โดยตัวแปรที่มีความสัมพันธ์กับการแปรของเสียง (...) มากที่สุดคือ อายุ ซึ่งพบว่ามีการแสดงผลแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติในการออกเสียง (...) ตามอายุในเกือบทุกกลุ่มเปรียบเทียบ รองลงมาคือ การศึกษา ทัศนคติต่อภาษาถิ่น แวดวงภาษาและเพศ สิ่งที่น่าสนใจในงานวิจัยนี้คือ ความสัมพันธ์แบบซับซ้อนต่าง ๆ ทางสังคมโดยเฉพาะแวดวงภาษากับทัศนคติต่อภาษาถิ่น ซึ่งพบว่ากลุ่มการศึกษาสูง อายุน้อยเฉพาะผู้ที่มีแวดวงภาษามาตรฐาน จะมีทัศนคติทางลบต่อภาษาถิ่นและกลุ่มดังกล่าวก็ใช้เฉพาะรูปแปรที่มีศักดิ์ศรีจากภาษามาตรฐาน และไม่ใช้รูปแปรอื่นเลยนอกจากนี้ ยังพบว่าทัศนคติต่อภาษาถิ่นมีอิทธิพลอย่างมากต่อการแปรของเสียง(...) เฉพาะในกลุ่มการศึกษาสูงเท่านั้น โดยผู้ที่มีทัศนคติทางลบต่อภาษาถิ่นจะใช้รูปแปร (...) มากในทุกกลุ่มเปรียบเทียบ ส่วนกลุ่มการศึกษาปานกลางและต่ำทั้งผู้มีทัศนคติทางลบและบวกต่อภาษาถิ่น ก็ยังคงใช้รูปแปรท้องถิ่นมากใกล้เคียงกัน ซึ่งแสดงให้เห็นว่าการใช้ภาษาถิ่นกับทัศนคติต่อภาษาถิ่นไม่จำเป็นต้องสอดคล้องกันเสมอไป จากผลการวิจัยอาจกล่าวได้ว่า กลุ่มที่เป็นกลไกสำคัญที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของเสียง (...) ที่กำลังดำเนินอยู่ ณ เขตชุมชนเมือง จังหวัดสงขลานี้ คือ กลุ่มการศึกษาสูง อายุน้อย แวดวงภาษามาตรฐาน และมีทัศนคติทางลบต่อภาษาถิ่น ทั้งชายและหญิง