วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2552

ศึกษา 1) บทบาทของการเป็นสื่อเพื่อสันติภาพของโต๊ะข่าวภาคใต้ สถาบันอิศรา 2) พัฒนาการ กระบวนการในการดำเนินงานของโต๊ะข่าวภาคใต้ สถาบันอิศรา 3) ลักษณะรูปแบบเนื้อหาที่นำเสนอ รวมถึงวิเคราะห์เนื้อหาข่าวที่เกี่ยวกับเหตุการณ์ความไม่สงบในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ 3 เหตุการณ์ที่ปรากฏในโต๊ะข่าวภาคใต้ เว็บไซต์สถาบันอิศรา (www.isranews.org) และสื่อหนังสือพิมพ์กระแสหลัก 3 ฉบับ คือ หนังสือพิมพ์มติชน หนังสือพิมพ์คมชัดลึก และหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ 4) วิเคราะห์ความคิดเห็นของผู้เปิดรับเว็บไซต์ต่อการนำเสนอข้อมูลข่าวสารของเว็บไซต์ โดยใช้วิธีวิจัยทั้งเชิงคุณภาพด้วยการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก และการวิจัยเชิงปริมาณด้วยการวิเคราะห์เนื้อหาข่าวของเว็บไซต์สถาบันอิศรา และหนังสือพิมพ์ตามกรอบแนวคิดลักษณะสื่อเพื่อสันติภาพ ผลการวิจัยพบว่า โต๊ะข่าวภาคใต้ สถาบันอิศรา มีพัฒนาการตั้งแต่เริ่มก่อตั้งจนถึงช่วงที่ศึกษา แบ่งออกเป็น 3 ยุค คือ ยุคเรียนรู้ร่วมกัน ยุคปรับโครงสร้าง และยุคสานต่อแนวคิด มีบทบาทการเป็นสื่อเพื่อสันติภาพโดยการเปิดพื้นที่ข่าวที่ไม่เน้นความรุนแรง และนำเสนอเรื่องราวในสามจังหวัดชายแดนใต้ทุกแง่มุม เพื่อลดอคติและสร้างความเข้าใจของคนในสังคม ส่วนปัจจัยที่จะส่งผลต่อบทบาทดังกล่าวคือ ทักษะทางวิชาชีพของผู้ปฏิบัติงาน ความเข้าใจในพื้นที่ของผู้ปฏิบัติงาน การให้ความร่วมมือของสื่อและเครือข่ายต่างๆ การให้ความร่วมมือของเจ้าหน้าที่รัฐ และความไว้วางใจของคนในพื้นที่ ในด้านการนำเสนอเนื้อหาของโต๊ะข่าวภาคใต้ สถาบันอิศรา ได้นำเสนอข่าวที่มีความสอดคล้องกับแนวทางสื่อเพื่อสันติภาพ แตกต่างจากการนำเสนอของหนังสือพิมพ์กระแสหลัก ซึ่งการรายงานข่าวของหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ ไม่สนับสนุนแนวทางของสื่อเพื่อสันติภาพมากที่สุด ส่วนการรายงานข่าวของหนังสือพิมพ์มติชนและหนังสือพิมพ์คมชัดลึก แม้ไม่ได้นำเสนอข่าวที่สนับสนุนแนวทางของสื่อเพื่อสันติภาพ แต่มีความพยายามในการนำเสนอข่าวที่จะช่วยลดความขัดแย้ง ในด้านของผู้เปิดรับเว็บไซต์โต๊ะข่าวภาคใต้ สถาบันอิศรา ผู้รับสื่อมีความพึงพอใจในการใช้ประโยชน์ มีความเชื่อถือต่อเนื้อหา และมีความเห็นสอดคล้องว่าการนำเสนอข่าวของโต๊ะข่าวภาคใต้ สถาบันอิศรา มีแนวโน้มที่จะสร้างความเข้าใจและช่วยคลี่คลายปัญหาสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ได้