การวิจัยเรื่อง "การศึกษาสำนึกสาธารณะของชุมชน:กรณีศึกษาการจัดการศึกษาในโรง เรียนตำรวจตระเวณชายแดน"นี้กำหนดการดำเนินการไว้ 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาวะพื้น ฐานของโรงเรียนและชุมชน ระยะที่ 2การพัฒนาการร่วมมือระหว่างโรงเรียนและชุมชน ศึกษา สำนึกสาธารณะและสภาพการณ์ที่เปลี่ยนแปลง มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลการจัดการศึกษาในพื้น ที่ธุรกันดารที่ตำรวจตระเวณชายแดนดำเนินการอยู่ซึ่งแตกต่างไปจากการจัดการศึกษาของหน่วยงานที่มี หน้าที่โดยตรง 2) ศึกษาชุมชนที่ตั้งโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนซึ่งเป็นชุมชนที่อยู่ในพื้นที่ทุรกันดาร ไกลคมนาคม 3) ศึกษาสำนึกสาธารณะและความร่วมมือระหว่างโรงเรียนกับชุมชนในการจัดการศึกษา โดยพิจณาความสอดคล้องกับพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ 2542 ใช้โรงเรียนตำรวจตระเวน ชายแดนและชุมชนในภาคใต้ 4 แห่งเป็นกรณีศึกษา ให้สามารถตอบคำถามการวิจัยได้ว่า 1) บริบททาง ประวัติศาสตร์และสังคมของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนและชุมชนที่แตกต่างกันมีผลต่อการจัดการ ศึกษาและการพัฒนาอย่างไรบ้าง 2) ปัจจัยที่จะทำให้เกิดการร่มมือระหว่างโรงเรียนตำรวจตระเวน ชายแดนกับชุมชนมีอะไรบ้าง ปัจจัยที่ใดเป็นอุปสรรค โรงเรียนและชุมชนจะช่วยกันแก้ปัญหาอย่างไร 3) แนวทางการพัฒนาให้โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนและชุมชนส่งเสริมสนับสนุนต่อกันควรจะดำเนิน การและกิจกรรมอย่างไร วิธีการศึกษาการใช้กระบวนการวิจัยปฏิบัติตามแบบมีส่วนร่วม โดย 1) ศึกษาจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง 2) ใช้การสังเกตโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนและชุมชนแบบมีส่วนร่วมดดยลงไปจัดกิจกรรม พัฒวนาการศึกษาในพื้นที่พร้อมทั้งใช้แบบสำรวจและการบันทึกภาคสนาม 3) สำรวจความเห็นของบุคคล สำคัญโดยการสัมภาษร์แบบเจาะลึก จับกลุมสนทนา ในพื้นที่ที่ศึกษา 4) จัดประชุมสัมมนาและจัด เวทีสัมมนา วิเคราะห์จุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส และอุปมือระหว่างโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนและชุมชนสรรค (SWOT analysis) ในการพัฒนาความร่ม มือระหว่างโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนกับชุมชน เพื่อกำหนดกลยุทธ์การพัฒนาที่เหมาะสม แนวคิดที่ใช้ศึกษาพิจรณาจากแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติที่ผ่านมาตั้งแต่อดีตถึง ปัจจุบัน และผลการพัฒนาศึกษาตามแผนพัฒนาการศึกษาแห่งชาติ (ฉบับที่1-8) ผลกระทบที่ ทำให้ประเทศประสบปัญหาวิกฤต รวมทั้งแนวคิดในการเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่ชุมชนเพื่อเผชิญ ปัญหาวิกฤตซึ่งสอดรับนโยบายและการดำเนินงานของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนที่เพียรพ พยายามแก้ปัญหาความไม่รู้หนังสือของประชาชนในชนบท พื้นที่ทุรกันดาร ผลการวิจัย 1)ได้รู้ประวัติสาสตร์และบริบทของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน และ ชุมชนแต่ล่ะแห่งที่ศึกษาซึ่งอัตลักษณ์ความเป็นมา ความเป็นอยู่ที่แต่ต่างกัน และพบว่ามีเอกลักษณ์ที่ สอดคล้องกันในบางประเด็น สามารถนำมาวิเคราะห์กำหนดเป็นนโยบายและแผนกลยุทธ์ในการพัฒนา ให้เหมาะสมกับสภาพกริงด้วย 2)ได้กระบงนการความร่วมมือ กระบวนการเรียนรู้ร่วมกัน การแก้ปัญหา การช่วยเหลือเกือ้กูลและสร้างสัมพันธ์ระหว่างโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนและชุมชนที่สามารถ สนับสนุนส่งเสริมให้มีคุณค่ามากขึ้น และนำไปเผยแพร่ขยายผลสู่โรงเรียนและชุมชนอื่นได้อย่างเป็น รูปธรรม 3)กิจกรรมที่เกิดจากการวิจัยแบบมีส่วนร่วมให้ความคิดที่มีคุณค่ามีการวิเคราะห์จุดแข็ง จุด อ่อน โอกาส และอุปสรรคในการดำเนินงานส่งเสริมคุณภาพการสึกษา และการดำเนินงานเสริมสร้าง ความเข้มแข็งให้แก่ชุมชนซึ่งนับเป็นการช่วยพัฒนาประเทศในระดับฐานราก 4)พบว่าการจัดการเรียน การสอนของตำรวจตระเวนชายแดน กิจกรรม และโครงการต่างๆ ที่ดำเนินอยู่ในโรงเรียนตำรวจ ตระเวนชายแดนในชุมชนซึ่งพัฒนามาตลอด 45ปี ตั้งแต่เริ่มมีโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนแห่ง แรกนั้นเป็นการดำเนินงานที่สอดคล้องกับแนงการจัดการศึกษาตามพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ ผลการวิเคราะห์จุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส และอุปสรรคในการพัฒนาร่วม กันพบว่า จุดแข็งในการดำเนินงานเสริมสร้างความเข้มแข็งต่อกันระหว่างโรงเรียนตำรวจตระเวนชาย และชุมชนได้แก่ ความงสามารถในการใช้โรงเรียนเป็นศูนย์กลางกิจกรรมของชุมชน ความสามารถ ในการระดมสรรพกำลังของครูตำรวจตระเวนชายแดน ความมีระเบียบวืนัย และความสามารถทำให้โรง เรียนและชุมชนปลอดภัยจากยาเสพติด ความรู้สึกเป็นเจ้าของประชาชนในพื้นที่ของโรงเรียน จุด อ่อนมักจะเป็นเรื่องของคุณภาพของการเรียนการสอนและปัจจัยพื้นฐานของโรงเรียนในฐานะเป็นสถาน ศึกษา อุปสรรคที่ผู้ใหเข้อมูล และผู้เกี่ยวข้องเห็นตรงกันคือ ความทุรกันดารห่างไกลของพื้นที่ การขาด ก่ารดูแลภาครัฐ และความยากจนของประชาชนเนื่องด้วยประกอบอาชีพเกษตรกรรม ส่วนโอการ ในการพัฒนาที่จะเป็นไปได้มากที่สุด คือ การพัฒนาการศึกษาและการพํมนาชุมชนตามแนวโครงการ ตามพระราชดำริ ข้อเสนอแนะ ควรสนับสนุนให้โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน มีศักยภาพมากขึ้นทั้งในสถานะ ที่เป็นสถานศึกษา ให้ความรู้ก่เด็กและเยาวชน ในพื้นที่ทุรกันดาร ไกลคมนาคม เป็นตัวแทนของหน่วย ราชการในการนำการพัฒนาชุมชน เป็นศูนย์รวมใจ และเป็นที่พึ่งของประชาชนในพื้นทีได้อย่างสมบูรณ์ แบบ The project of A study of public consciousness : In the case of educational quality improvement in the Border Patrol Police School. The operating has 2 phase : 1) To study the fundamental condition of school and community 2) To develop the participation between school and community and study the public consciousness. The purpose for : 1) To study the data from educational management in the rugged area where operating by Border Patrol Police School which differ from the direct responsible office. 2) To study the location of community where Border Patrol Police School establishes in the remote area and poor transportation. 3) To study the public consciousness and the participation between school and community in educational management. It considers the feasibility and consistency with the educational law 1999. The 4 Border Patrol Police Schools and communities in southern are the data source. The essential issue is to study the participation between school and community in educational management for children and youth in their area and respond to the following research question. 1. How does the difference in historical context and social between Border Patrol Police School and community effect on educational management? 2. What are the factors that cause the participation between Border Patrol Police School and community. including the obstacle factors? 3. What are the approach and activity to develop the participation between Border Patrol Police School and community? The method is participatory action research : 1. Study the related documents 2. Observe the participation between Border Patrol Police School and community by doing the educational development activity in the area as well as using the survey instrument and field note. 3 Survey the opinion of the important person by