วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2539

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อวิเคราะห์เนื้อหาเกี่ยวกับลักษณะความเป็นพลเมืองดี ที่ปรากฏในหนังสือเรียน ตามหลักสูตรมัธยมศึกษาตอนปลาย พุทธศักราช 2524 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2533) โดยใช้ระเบียบวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา ซึ่งมีเอกสารที่ใช้วิเคราะห์ทั้งสิ้น 42 เล่ม ผลการวิจัยพบว่า หนังสือเรียนตามหลักสูตรมัธยมศึกษาตอนปลาย พุทธศักราช 2524 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2533) มีลักษณะความเป็นพลเมืองดีที่ปรากฏมากคือ ความมีเหตุผล การตระหนักในคุณค่าของการศึกษา ทักษะทางภาษาไทย การตระหนักและเห็นคุณค่าของทรัพยากรธรรมชาติและส่งแวดล้อม ความรับผิดชอบ ความมีมนุษยสัมพันธ์ การมีค่านิยมที่ถูกต้อง ความเสียสละ ความมีระเบียบวินัย และความเมตตากรุณา ส่วนลักษณะความเป็นพลเมืองดีที่ปรากฏน้อย ได้แก่ ทักษะทางด้านภาษาต่างประเทศ ทักษะการคำนวณ ความสามารถเลือกรับและนำความสู่สากลมาประยุกต์ใช้กับครอบครัวและชุมชน การเป็นผู้ผลิตและผู้บริโภคที่ดี ความเป็นผู้นำและผู้ตาม การรู้จักสิทธิและหน้าที่ตามระบอบประชาธิปไตย และการใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์ สำหรับลักษณะความเป็นพลเมืองดีปรากฏมากในกลุ่มลักษณะและพฤติกรรมเพื่อการเป็นสมาชิกที่ดีของมนุษยชาติ กลุ่มวิชาสังคมศึกษามีลักษณะความเป็นพลเมืองดีปรากฏมากที่สุด และกลุ่มวิชาวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์มีลักษณะความเป็นเพลเมืองดีปรากฏน้อยที่สุด