วิทยานิพนธ์ (สถ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2553

จากกฎกระทรวงฉบับที่ 63(พ.ศ.2551)ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ.2522 และข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่อง ควบคุมอาคาร พ.ศ.2544 มีการกำหนดจำนวนห้องน้ำและห้องส้วมในอาคารแต่ละประเภท ซึ่งอาคารชุมนุมคนประเภทโรงมหรสพกำหนดจำนวนห้องน้ำและห้องส้วมโดยคิดเป็นสัดส่วนจากพื้นที่หรือจำนวนที่นั่งของโรงมหรสพ จากการสังเกตพบว่าการใช้ห้องน้ำและห้องส้วมในโรงมหรสพแต่ละช่วงเวลามีการใช้งานห้องน้ำและห้องส้วมที่แตกต่างกัน ในช่วงบางเวลาที่มีความต้องการของผู้ใช้บริการจำนวนมากหรือบางเวลามีผู้ใช้น้อยมากเมื่อเทียบกับจำนวนห้องน้ำและห้องส้วมที่มีอยู่ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์ที่จะศึกษาจำนวนห้องน้ำและห้องส้วมในอาคารชุมนุมคนประเภทโรงมหรสพในปัจจุบันเปรียบเทียบกับกฎหมายที่เกี่ยวข้อง และศึกษาสภาพการใช้ห้องน้ำและห้องส้วม โดยทำการศึกษาข้อพิจารณา ลักษณะการใช้เพื่อเก็บข้อมูลจากการสำรวจอาคารกรณีศึกษาและสัมภาษณ์จากผู้เกี่ยวข้อง ทั้งพนักงานในพื้นที่โรงมหรสพ ผู้ดูแลด้านการทำความสะอาดห้องน้ำและห้องส้วมและสถาปนิกผู้ออกแบบโรงมหรสพ เพื่อนำมาวิเคราะห์และสรุป ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการกำหนดจำนวนและสภาพการใช้ห้องน้ำและห้องส้วมในอาคารชุมนุมคนประเภทโรงมหรสพ จากการศึกษาอาคารกรณีศึกษาโรงมหรสพประเภท ค ซึ่งหมายถึงโรงมหรสพที่ตั้งอยู่ในอาคารที่ประกอบกิจการหลายประเภทรวมกันและมีการจัดที่นั่งคนดูในลักษณะยึดติดกับพื้น จำนวน12 แห่ง ที่ได้รับอนุญาตให้ประกอบกิจการโรงมหรสพในเขตกรุงเทพมหานคร พบว่าโรงมหรสพสามารถแบ่งได้เป็น 2 ประเภทคือ โรงละครและโรงภาพยนตร์รวมหลายโรงโดยโรงมหรสพทั้ง 2 ประเภทมีพฤติกรรมการใช้ จำนวนที่นั่งชมมหรสพ จำนวนและอัตราส่วนสุขภัณฑ์แต่ละชนิดต่อจำนวนที่นั่งชมมหรสพมีความแตกต่างกันไปตามตำแหน่งของห้องน้ำและห้องส้วม และจากการสำรวจความพึงพอใจในการเข้าใช้บริการและการประเมินสภาพการใช้ห้องน้ำและห้องส้วมพบว่ามีความพึงพอใจอยู่ในระดับปานกลางถึงมาก จึงสรุปได้ว่าจำนวนห้องน้ำและห้องส้วมในโรงมหรสพในปัจจุบันเพียงพอต่อการใช้สอย ซึ่งปัญหาในการใช้งานไม่เพียงพอนั้นเกิดจากสภาพการใช้ที่ก่อให้เกิดความหนาแน่นของผู้ใช้ในบางช่วงเวลา ตำแหน่งห้องน้ำและห้องส้วมมีจำนวนสุขภัณฑ์ไม่สัมพันธ์กับจำนวนผู้ใช้หรืออยู่ไกลมีผู้ใช้น้อย ยากต่อการเข้าถึง ซึ่งปัญหาเหล่านี้มีสาเหตุมาจากการออกแบบที่ไม่เหมาะสมและพฤติกรรมการใช้ห้องน้ำและห้องส้วม ดังนั้นผู้ที่เกี่ยวข้องควรให้ความสำคัญกับปัญหาดังกล่าว ตั้งแต่ในขั้นตอนการออกแบบหรือมีเกณฑ์การกำหนดจำนวนห้องน้ำและห้องส้วมตามกฎหมายที่เกี่ยวข้องให้มีความเหมาะสมต่อการใช้งานต่อไป