วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2517

จุดประสงค์ของการวิจัยนี้ เพื่อศึกษาและสำรวจการจัดสุขาภิบาลโรงเรียนเกี่ยวกับประปาโรงเรียน ห้องส้วม และโรงอาหาร ในโรงเรียนประถมศึกษา นอกเขตเทศบาล ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ผู้วิจัยใช้โรงเรียนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ในปี 2516 ทั้ง 16 จังหวัด จำนวน 1768 โรงเรียน เป็นประชากร การรวบรวมข้อมูลใช้แบบสอบถามการวิเคราะห์ข้อมูลโดยการคิดเป็นร้อยละ และหาค่าเฉลี่ย ผลการศึกษาและสำรวจ มีดังต่อไปนี้ 1. ประปาโรงเรียนมีเพียง 10% ของโรงเรียนทั้งหมด ส่วนใหญ่หน่วยอนามัยสร้างให้เป็นประปาน้ำบ่อ และประปาน้ำฝน จำนวนพอ ๆ กัน 2. การจัดน้ำดื่มในโรงเรียนยังไม่เพียงพอ และบกพร่องทางด้านการรักษาความสะอาดอุปกรณ์เครื่องใช้ในการดื่มน้ำ 3. โรงเรียนส่วนใหญ่มีห้องส้วม แต่จำนวนไม่เพียงพอเป็นอย่างมากกับจำนวนเด็กนักเรียน และการรักษาความสะอาดห้องส้วมยังไม่ดีพอ 4. อุปกรณ์ที่จำเป็นต้องใช้ในส้วม เช่น น้ำ กระดาษชำระ โรงเรียนจัดไว้น้อยมาก นักเรียนต้องจัดหาเอง และส่วนใหญ่นักเรียนใช้กระดาษสมุด หนังสือพิมพ์ น้ำ กิ่งไม้ ใบไม้ 5. ที่ปัสสาวะสำหรับนักเรียนชายมีจำนวนน้อยมาก ในโรงเรียนที่มีนั้นส่วนมากเป็นแบบชั่วคราว มีแต่ฝากั้นเพื่อกำบังเท่านั้น 6. อ่างล้างมือมีน้อยมาก ที่มีส่วนใหญ่ใช้ตุ่มน้ำมีขันตักล้างมือ แต่ไม่มีสบู่หรือผงซักฟอกสำหรับทำความสะอาดมือ 7. โรงอาหารมีเพียง 17% เท่านั้น และส่วนมากเป็นโรงอาหารชั่วคราวลักษณะเป็นเพิงมีแต่หลังคาให้คนมาขายอาหาร 8. เด็กนักเรียนส่วนใหญ่กลับไปรับประทานอาหารกลางวันที่บ้าน โรงเรียนที่จัดโครงการอาหารกลางวันในโรงเรียนเกือบจะไม่มีเลย