วิทยานิพนธ์ (อ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549

วิทยานิพนธ์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาลักษณะของความกำกวมอย่างจงใจในปริศนาคำทายร่วมสมัยของไทย และวิเคราะห์หน้าที่ของความกำกวมอย่างจงใจในปริศนาคำทายร่วมสมัยของไทย โดยการศึกษาจากข้อมูลปริศนาคำทาย ปี พ.ศ. 2546-2547 ในเว็บไซต์ http://joke.sanook.com/what.php และหนังสือรวบรวมปริศนาคำทายของไทย ผลการวิจัยพบว่า ความกำกวมอย่างจงใจในปริศนาคำทายของไทยแบ่งเป็น 3 ลักษณะ คือ 1) ความกำกวมทางภาษาอย่างจงใจ 2) ความกำกวมทางอุปลักษณ์อย่างจงใจ และ 3) ความกำกวมทางภาษาร่วมกับความกำกวมทางอุปลักษณ์อย่างจงใจ เมื่อพิจารณาในด้านระดับทางไวยากรณ์ที่ทำให้เกิดความกำกวมทางภาษา พบว่า มีการใช้ความกำกวมทางภาษาในระดับเสียง ระดับคำ และระดับโครงสร้าง ส่วนในด้านความสัมพันธ์ระหว่างหน่วยภาษากำกวมพบว่า มีความสัมพันธ์แบบคำหลายความหมาย แบบคำพ้องรูปพ้องเสียง แบบคำพ้องเสียง แบบคำเสียงคล้าย และแบบหน่วยคำเทียม ความกำกวมทางอุปลักษณ์อย่างจงใจ แบ่งเป็น 2 ลักษณะ คือ การใช้อุปลักษณ์ที่เกี่ยวกับรูปร่างลักษณะ และการใช้อุปลักษณ์ที่เกี่ยวกับอากัปกิริยา ในการสร้างความกำกวมอย่างจงใจในปริศนาคำทาย ผู้ผูกปริศนายังได้ใช้กลวิธีทางวัจนปฏิบัติศาสตร์ ได้แก่ การละเมิดกฎความโดดเด่น การละเมิดกฎลำดับชั้นในการเข้าถึงข้อมูล และการละเมิดกฎการรักษาความคู่ขนาน เพื่อจงใจสร้างความกำกวมให้เกิดขั้นในปริศนาคำทาย ในการวิเคราะห์หน้าที่ของความกำกวมอย่างจงใจในปริศนาคำทายร่วมสมัยของไทยโดยพิจารณาจากความสัมพันธ์ระหว่างตำแหน่งการเกิดความกำกวมร่วมกับหน้าที่ของความกำกวมในปริศนาคำทายร่วมสมัยของไทยพบว่า ความกำกวมที่อยู่ในส่วนคำทายของปริศนา มีหน้าที่ในด้านการเบี่ยงเบนความเข้าใจของผู้ตอบปริศนา ความกำกวมที่อยู่ในส่วนคำตอบและความกำกวมที่อยู่ในส่วนเสริมคำตอบ มีหน้าที่ในด้านการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ระหว่างคำทายและคำตอบ ส่วนหน้าที่ของความกำกวมในด้านการสร้างความบันเทิงให้แก่การเล่นปริศนาคำทายพบว่า ความกำกวมทั้งในส่วนคำทาย ส่วนคำตอบ และส่วนเสริมคำตอบของปริศนาต่างก็สามารถสร้างอารมณ์ขันให้แก่ผู้เล่นปริศนาคำทายได้