การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาหลักสูตรอบรม โดยใช้กระบวนการประชุม เพื่อระดมความคิด (AIC) ในการส่งเสริมการจัดสิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียน โดยมีวิธีการ ดำเนินการ 3 ขั้นตอนประกอบด้วย 1) ขั้นเตรียมการ อบรม 2) ขั้นจัดอบรม และ 3) ขั้น ประเมินผลการอบรม กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้คือ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 20 คน สังกัดกรมสามัญศึกษา เขตการศึกษา 5 รูปแบบการวิจัยใช้การทดลองแบบกลุ่มเดียววัดผลสองครั้ง (One Group Pretest Posttest Design) สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ t-test ในการดำเนินการวิจัยได้ใช้กระบวนการ AIC ในการออกแบบหลักสูตรอบรมเกี่ยวกับการ ส่งเสริมการจัดสิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียน ซึ่งประกอบด้วย 3 ขั้นตอนได้แก่ ขั้นตอนที่ 1 ขั้นการสร้างความรู้ ความเข้าใจ ประกอบด้วย 4 ชุดอบรมคือ 1) การส่งเสริมและรักษา คุณภาพสิ่งแวดล้อมและความสำคัญของสิ่งแวดล้อมศึกษาในระบบโรงเรียน 2) การสร้างความ เข้าใจและความคุ้นเคย 3) สถานการณ์ปัจจุบันของสิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียน 4) การดำเนินงาน สิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียนที่พึงปรารถนา ขั้นตอนที่ 2 การสร้างแนวทางในการพัฒนา ประกอบ ด้วย 2 ชุดอบรมคือ 1) ระดมความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ เพื่อเป็นแนวทางปฏิบัติในการดำเนินการ สิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียน 2) การจำแนกประเภทกิจกรรม และขั้นตอนที่ 3 ขั้นตอนการกำหนด แนวทางปฏิบัติประกอบด้วย 3 ชุดอบรมคือ 1) การเลือกกิจกรรม/แนวทางตามความสมัครใจ 2) วางแผนปฏิบัติการดำเนินงานสิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียน 3) สรุปผลการอบรมและสร้าง พันธะสัญญา ผลการศึกษา พบว่า ผู้บริหารสถานศึกษาที่เป็นกลุ่มตัวอย่างในการศึกษาครั้งนี้ มีคะแนน เฉลี่ยด้านความรู้และด้านทัศนคติเพิ่มขึ้นกว่าก่อนการอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 บ่งชี้ให้เห็นว่า รูปแบบกระบวนการเรียนรู้ในหลักสูตรอบรมที่สร้างขึ้นมีผลต่อการพัฒนาการ เรียนรู้ และการสร้างปฏิสัมพันธ์ขึ้นในกลุ่ม กล่าวคือ มีการนำประเด็นปัญหาสิ่งแวดล้อมศึกษา ในโรงเรียนที่เกิดขึ้นจริงมาเป็นหัวข้อในการทำกิจกรรมกลุ่มทำให้ผู้บริหารสถานศึกษาที่เข้าร่วม อบรมให้ความสนใจและเกิดการมีส่วนร่วมในกิจกรรมการระดมความคิด วิเคราะห์หาแนวทางแก้ไข ปัญหาและวางแผนปฏิบัติงานเพื่อแก้ไขปัญหา จากการประเมินผลการอบรม พบว่า ผู้บริหารสถาน ศึกษามีความพึงพอใจและได้รับประโยชน์จากการอบรม ซึ่งเน้นการมีส่วนร่วม ดังนั้น จึงมีข้อเสนอ แนะว่า กระทรวงศึกษาธิการหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ควรพิจารณาหลักสูตรอบรมที่สร้างขึ้นนำไป ใช้ในการอบรมผู้บริหารสถานศึกษาเพื่อการส่งเสริมการจัดสิ่งแวดล้อมศึกษาในโรงเรียน