โรคฟันผุจัดเป็นปัญหาสาธารณสุขที่เรื้อรังและอัตราการเกิดโรคค่อนข้างสูง ก่อให้เกิดความเจ็บปวดที่บั่นทอนสุขภาพทั้งร่างกายและจิตใจ แต่สามารถป้องกันได้ โดยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่ถูกต้องเหมาะสม การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิผลของโปรแกรมทันตสุขศึกษา โดยประยุกต์ทฤษฎี ความสามารถตนเองร่วมกับการกำกับตนเองในการปฏิบัติตัวด้านการป้องกันโรคฟันผุ กลุ่มทดลองคือนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนกำแพงแสนวิทยา จำนวน 82 คน ได้รับกิจกรรมทันตสุขศึกษาตามโปรแกรมที่จัดขึ้น 4 ครั้งๆ ละ 1 ชั่วโมง 40 นาที ห่างกันครั้งละ 1 สัปดาห์ และกลุ่มเปรียบเทียบคือนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนบางเลนวิทยา จำนวน 83 คน ที่ไม่ได้รับโปรแกรมทันตสุขศึกษา เก็บรวบรวม ข้อมูลก่อนการทดลอง หลังการทดลองและระยะติดตามผล โดยใช้แบบสอบถาม แบบบันทึก การกำกับตนเอง แบบบันทึกปริมาณคราบจุลินทรีย์รอบตัวฟัน แบบบันทึกการแปรงฟัน และ แบบสังเกตพฤติกรรมการแปรงฟัน ผลการวิจัยพบว่า หลังการทดลองกลุ่มทดลองมีการเปลี่ยนแปลงด้านความรู้ เกี่ยวกับโรคฟันผุ การรับรู้ความสามารถของตนเองในการป้องกันโรคฟันผุ ความคาดหวัง ในผลของการป้องกันโรคฟันผุ พฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุและการกำกับตนเองในการ ป้องกันโรคฟันผุสูงกว่าก่อนการทดลอง และสูงกว่ากลุ่มเปรียบเทียบ อย่างมีนัยสำคัญทาง สถิติ และพบว่าปริมาณคราบจุลินทรีย์รอบตัวฟันในกลุ่มทดลองลดลงกว่าก่อนการทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จากผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่า การจัดโปรแกรมทันตสุขศึกษา โดยการประยุกต์ทฤษฎีความสามารถตนเองร่วมกับการกำกับตนเอง ทำให้นักเรียนมีการ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในการป้องกันโรคฟันผุทั้งด้านความรู้ การรับรู้ความสามารถตนเอง ความคาดหวังในผลดีของการปฏิบัติตัว และพฤติกรรมการป้องกันโรคฟันผุในทางที่ดีขึ้น สามารถนำโปรแกรมทันตสุขศึกษานี้ไปประยุกต์ใช้กับนักเรียนในโรงเรียนอื่นๆ