การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบคุณภาพของวิธีการปรับแต้มเฉลี่ยสะสมระดับมัธยมศึกษาตอนปลายระหว่างวิธีการปรับเทียบอิควิเปอร์เซ็นไตล์,เชิงเส้นตรงและไออาร์ที โดยศึกษากรณีของกลุ่มตัวอย่างที่มีแผนการเรียนแตกต่างกันและจบจากโรงเรียนที่มีคุณภาพการศึกษาแตกต่างกัน การเปรียบเทียบคุณภาพการปรับเทียบกระทำโดยการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณระหว่างแต้มเฉลี่ยสะสมที่ปรับแล้วในแต่ละวิธี ซึ่งมีผลการเรียนเฉลี่ยระดับอุดมศึกษา ภาคเรียนที่ 1 และคะแนนสอบเข้ามหาวิทยาลัยเป็นเกณฑ์ เพื่อเปรียบเทียบประสิทธิภาพในการทำนายของแต่ละวิธีกลุ่มตัวอย่างที่ศึกษาเป็นนิสิตชั้นปีที่ 2 คณะครุศาสตร์ที่เข้าศึกษาในปีการศึกษา2540 ของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และมหาวิทยาลัยศิลปากร จำนวน 559 คน เครื่องมือที่ใช้ในการปรับเทียบเป็นแบบทดสอบความถนัดทางการเรียน จำนวน 50 ข้อ ซึ่งครอบคลุมเนื้อหาด้านความสามารถทางภาษา, ความสามารถทางการคิดคำนวณ และความสามารถเชิงวิเคราะห์ โดยมีค่าความเที่ยงของแบบสอบทั้งฉบับเท่ากับ 0.78 ผลการวิจัยพบว่า 1. แต้มเฉลี่ยสะสมระดับมัธยมศึกษาตอนปลายที่ปรับแล้วทั้งสามวิธี มีความสัมพันธ์กับคะแนนสอบเข้ามหาวิทยาลัยและผลการเรียนเฉลี่ยระดับอุดมศึกษา ภาคเรียนที่ 1 สูงกว่าแต้มเฉลี่ยสะสมระดับมัธยมศึกษาตอนปลายปกติ 2. ผลการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ พบว่า 2.1 เมื่อใช้ผลการเรียนเฉลี่ยระดับอุดมศึกษา ภาคเรียนที่ 1 เป็นเกณฑ์วิธีไออาร์ทีเป็นวิธีการปรับเทียบที่มีคุณภาพมากที่สุด รองลงมาคือ วิธีเชิงเส้นตรงและวิธีอิควิเปอร์เซ็นไตล์ ตามลำดับ 2.2 เมื่อใช้คะแนนสอบเข้ามหาวิทยาลัยเป็นเกณฑ์ วิธีอิควิเปอร์เซ็นไตล์เป็นวิธีการปรับเทียบที่มีคุณภาพมากที่สุด รองลงมาคือ วิธีไออาร์ทีและวิธีเชิงเส้นตรงตามลำดับ