การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและตรวจสอบโมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของความเหนื่อยหน่ายในการทำวิจัยของนิสิตนักศึกษา คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยตามทฤษฎีความสมดุลย์ระหว่างบุคคลและสิ่งแวดล้อมของ Frenchและคณะ และงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ กลุ่มตัวอย่างที่ศึกษา คือ นิสิตบัณฑิตศึกษา คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ที่เข้าศึกษาเมื่อปีการศึกษา 2536-2538 และกำลังศึกษาตามหลักสูตรปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต แผน ก.(ทำวิทยานิพนธ์) ในภาคการศึกษาปลาย ปีการศึกษา 2539จาก 11 ภาควิชา จำนวน 395 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้วิธีการส่งแบบสอบถามทางไปรษณีย์ อัตราการตอบกลับคิดเป็นร้อยละ61.77 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้โปรแกรม SPSS/PC('+) ในการหาค่าสถิติพื้นฐาน และใช้โปรแกรมลิสเรล (LISREL VIII) ในการวิเคราะห์เส้นทาง (Path Analysis) ประเภทมีตัวแปรแฝง(latent variable) ผลการวิจัยสรุปได้ว่า โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของความเหนื่อยหน่ายในการทำวิจัยมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ มีค่าไค-สแควร์เท่ากับ 12.191

p = .731 มีองศาอิสระ 16 ค่า GFI เท่ากับ .993 ค่า AGFIเท่ากับ .951 ค่าเศษเหลือในรูปคะแนนมาตรฐานเท่ากับ 2.000ค่าสัมประสิทธิ์การพยากรณ์ (R SQUARE) เท่ากับ .627 แสดงว่าตัวแปรในโมเดลอธิบายความแปรปรวนในตัวแปรความเหนื่อยหน่ายในการทำวิจัยได้ร้อยละ 62.7 ตัวแปรที่ให้อิทธิพลรวมต่อความเหนื่อยหน่ายในการทำวิจัยสูงที่สุด อย่างมีนัยสำคัญ คือ ตัวแปรแรงสนับสนุนทางสังคม รองลงมาคือตัวแปรความสามารถในการตัดสินใจ ปริมาณและความยากของงาน และความขัดแย้งในบทบาท