วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ เป็นการศึกษาเรื่อง พิธีกรรมแซนเนียะตาของกลุ่มชาวไทยเขมร : ศึกษาเฉพาะกรณีหมู่บ้านกราม ตำบลไพรอำเภอขุนหาญ จังหวัดศรีสะเกษ เพื่อศึกษาสัญลักษณ์และความหมายที่ใช้ในพิธีกรรม และศึกษาหน้าที่ รวมทั้งวิเคราะห์หน้าที่ของพิธีกรรม ที่มีผลต่อการจัดระเบียบสังคมของชาวไทยเขมรวัตถุประสงค์ของพิธีกรรมแซนเนียะตา เพื่อเป็นการเฉลิมฉลองความสำเร็จในการเพาะปลูก และเพื่อเป็นการเซ่นสรวงบูชาผีบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว สำหรับวิธีการวิจัย ใช้วิธีการค้นคว้าจากเอกสารและการวิจัยสนามทางมานุษยวิทยา โดยใช้การสังเกตแบบมีส่วนร่วมและการสัมภาษณ์ผู้ที่มีความรู้เกี่ยวกับพิธีกรรมแซนเนียะตา ได้แก่กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ซองเมิง และชาวบ้านที่มีอายุตั้งแต่ 40-85 ปี ผลการศึกษาพิธีกรรมแซนเนียะตาพบว่า ประการที่หนึ่งสภาพเศรษฐกิจปัจจุบัน ทำให้การเข้าร่วมพิธีกรรมของชาวบ้านมีวัตถุประสงค์แตกต่างกัน คือ ชาวบ้านกลุ่มหนึ่งเข้าร่วมพิธีกรรมด้วยความเชื่อเกี่ยวกับผีบรรพบุรุษ ที่ได้ถูกสั่งสมมานาน และชาวบ้านอีกกลุ่มหนึ่ง ต้องการเสี่ยงโชคจากการใบ้หวยของมม็วด ประการที่สองสัญลักษณ์ที่ปรากฎในพิธีกรรม มีความหมายที่แสดงให้เห็นถึง ความสัมพันธ์ที่มนุษย์มีต่ออำนาจเหนือธรรมชาติและประการสุดท้าย หน้าที่ของพิธีกรรมแซนเนียะตา ทำให้ผู้ที่อยู่ในหมู่บ้านและญาติมิตรได้มีโอกาสมาพบปะกัน ก่อให้เกิดความเป็นปึกแผ่นในสังคม