การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพและปัญหาการปฏิบัติงานนิเทศของครูผู้นิเทศ สังกัดกรมสามัญศึกษา ผู้ให้ข้อมูลคือ ครูผู้นิเทศสังกัดกรมสามัญศึกษาเครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถาม และการวิเคราะห์ข้อมูลใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหาและหาค่าร้อยละ ผลการวิจัยพบว่า 1. การเตรียมการนิเทศ ครูผู้นิเทศส่วนใหญ่สำรวจความต้องการจำเป็นโดยวิธีการปรึกษาหารือเกี่ยวกับปัญหาและอุปสรรคในการทำงานของครู มีการวางแผนการนิเทศโดยกำหนดเป็นงาน/โครงการในหน่วยศึกษานิเทศก์ เตรียมปัจจัยที่ เกี่ยวข้องโดยกำหนดและเลือกกิจกรรมที่ใช้ในการนิเทศโดยพิจารณาถึงความต้อง การของครู งบประมาณที่ได้รับจัดสรรได้นำไปใช้เป็นค่าพาหนะและวัสถุปกรณ์ใน การปฏิบัติงาน มีการสร้างเครื่องมือการนิเทศโดยศึกษาเอกสารและขอคำแนะนำ จากผู้เชี่ยวชาญ และการประสานงานกับโรงเรียนที่จะไปนิเทศโดยเสนอโครง การปฏิบัติงานนิเทศให้โรงเรียนทราบ 2. การดำเนินการนิเทศ ครูผู้นิเทศส่วนใหญ่จัดกิจกรรมการนิเทศโดยให้ ครูมีส่วนร่วมเสนอแนะและแสดงความคิดเห็นอย่างเต็มที่ โดยใช้วิธีการแนะนำ/ให้คำปรึกษาหารือในการเขียนแผนการสอน และทำผลงานทางวิชาการ มีการผลิตสื่อการเรียนการสอนโดยสำรวจสภาพปัญหาและความต้องการของครู และร่วมมือกับครูในโรงเรียนในการทำงานวิจัยทางการศึกษา หรือการวิจัยในชั้นเรียนและการวิจัยเชิงปฏิบัติการ 3. การจัดทำรายงานการนิเทศและรายงานสรุปการนิเทศ ครูผู้นิเทศส่วนใหญ่จัดทำรายงานการนิเทศเป็นลายลักษณ์อักษร ซึ่งมีรายละเอียดเกี่ยวกับผล การปฏิบัติงาน วิธีดำเนินการ ปัญหาและข้อเสนอแนะ เสนอต่อหัวหน้าหน่วยศึกษานิเทศก์ และผู้บริหารโรงเรียน โดยรายงานเมื่อสิ้นสุดการปฏิบัติงานในขั้นตอนต่าง ๆ ปัญหาที่พบในการเตรียมการและดำเนินการนิเทศ ส่วนใหญ่ ได้แก่ เวลาและ งบประมาณไม่เพียงพอ ครูผู้นิเทศมีภารกิจในโรงเรียนมากทำให้ปฏิบัติงานได้ไม่เต็มที่ ส่วนการรายงานการนิเทศส่วนใหญ่เห็นว่าไม่มีปัญหา