วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554

ที่มา เป็นที่ทราบกันดีว่าการทำงานของหัวใจห้องขวาและการตรวจเลือดวัดระดับ natriuretic peptide มีความสำคัญในการพยากรณ์โรคหัวใจล้มเหลว อย่างไรก็ตามการศึกษาความสำคัญของการตรวจทำงานของหัวใจห้องขวาและการตรวจเลือดวัดระดับ NT-proBNP ก่อนกลับบ้านยังมีน้อย จุดประสงค์ของการศึกษานี้เพื่อศึกษาบทบาทการพยากรณ์โรคหัวใจล้มเหลวของการตรวจทำงานของหัวใจห้องขวาและการตรวจเลือดวัดระดับ NT-proBNP ก่อนกลับบ้าน การวิจัยนี้เป็นการวิจัยแบบ prospective cohort study ทำในผู้ป่วย 62 คนซึ่งนอนโรงพยาบาลดวยภาวะหัวใจล้มเหลวฉับพลัน ผู้ป่วยที่มีภาวะไตวาย,การติดเชื้อรุนแรง, มะเร็งระยะสุดท้าย, ภาวะโรคหัวใจรุนแรงที่จำเป็นต้องรักษาด้วยการผ่าตัด,โรคลิ้นหัวใจรุนแรง, ภาวะเจ็บป่วยที่ต้องทำให้นอนโรงพยาบาลเกิน 2 สัปดาห์, ไม่สามารถตรวจ echocardiography ได้ชัดจะถูกคัดออกจากการศึกษา จากนั้นก่อนกลับบ้านจะทำการตรวจ echocardiographyดูการทำงานของหัวใจห้องขวาและการตรวจเลือดวัดระดับ NT-proBNP ในผู้ป่วยทุกรายและทำการติดตามไป 6 เดือนเพื่อดูผลการศึกษาหลักซึ่งรวมอัตราตาย การมานอนโรงพยาบาลซ้ำหรือมารับการรักษาที่ห้องฉุกเฉินด้วยภาวะหัวใจล้มเหลว ในผู้ป่วยที่ทำการศึกษาทั้งหมด 62 คน(อายุเฉลี่ย 66 ± 14 year, 48% เป็นผู้หญิง) 70 % (43 คน) ได้รับการวินิจฉัยว่ามีภาวะหัวใจล้มเหลวร่วมกับการบีบตัวของหัวใจห้องซ้ายลดลง ( HF with reduced ejection fraction). ค่าเฉลี่ยระดับ NT-pro BNP( mean ± SD = 5,083± 8159.6 pg/ml). ตรวจ echocardiography พบการทำงานหัวใจห้องขวาผิดปกติก่อนกลับบ้าน (Tricuspid annular plane excursion (TAPSE) <15 mm) 39% ของผู้ป่วยในการศึกษาทั้งหมด. ระยะเวลาการติดตามผู้ป่วยโดยเฉลี่ย 5.1± 1.5 เดือน. ระหว่างนี้มีผู้ป่วยที่ไม่สามารถติดตามผลได้ 2 คน, 5 คน เสียชีวิต, และ 25 คนกลับมานอนโรงพยาบาลซ้ำหรือมารับการรักษาที่ห้องฉุกเฉินด้วยภาวะหัวใจล้มเหลว. จาก univariate analysis, ประวัติที่เคยมีภาวะหัวใจล้มเหลวมาก่อน, การได้รับยาขับปัสสาวะ, การลดลงของ peak systolic excursion velocity of tricuspid annulus (RV S’) สามารถพยากรณ์ผลการศึกษาหลักได้โดยไม่ขึ้นต่อกัน (p < 0.05). ค่าที่ใช้แยก ของระดับ NT-proBNP สำหรับการพยากรณ์ผลการศึกษาหลักคือ 950 pg/ml ( sensitivity 82%, specificity 40%). ค่าTAPSE < 14 mm ( sensitivity of 48% , specificity of77% )และ RV TDI S’ < 8.5 cm/s( sensitivity of 57% ,specificity of 79% )ใช้ในการพยากรณ์ผลการศึกษาหลักเช่นกัน. ระดับ NT-proBNP สูงร่วมกับการลดลงของ TAPSE (p < 0.05) หรือ RV TDI S’ (p < 0.001) สามารถใช้ร่วมกันในการพยากรณ์การเสียชีวิต การกลับมานอนโรงพยาบาลซ้ำหรือมารับการรักษาที่ห้องฉุกเฉินด้วยภาวะหัวใจล้มเหลวได้ กลุ่มผู้ป่วยที่มีระดับ NT-proBNP < 950 pg/ml และ RV S’> 8.5 cm/sจะมี event-free interval ที่ยาวที่สุด(mean survival ± SE 5.7 ± 0.2 เดือน, p < 0.001). สรุป การตรวจ echocardiographyดูการทำงานของหัวใจห้องขวาโดยใช้ RV TDI index ร่วมกับตรวจระดับ NT-proBNP ก่อนกลับบ้านสามารถใช้พยากรณ์การดำเนินโรคของผู้ป่วยภาวะหัวใจล้มเหลวได้