วิทยานิพนธ์ (อ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2521

จุดมุ่งหมายในการวิจัยครั้งนี้เพื่อศึกษาความคิดสำคัญๆ ในเรื่องวิวัฒนาการของ เตยาร์ด เดอร์ ชาร์แดง อันได้แก่กฎแห่งความซับซ้อนและสัมปชัญญะ จุดโอเมก้า เป้าหมายแห่งวิวัฒนาการของมนุษยชาติ และพลังวิวัฒนาการของเอกภพ ผลของการวิจัยทำให้ทราบว่าเตยาร์ดมองสรรพสิ่งในรูปของจิตสสาร ซึ่งจะมีสัมปชัญญะปรากฏออกตอบสนองกันกับความซับซ้อนของโครงสร้างเชิงสสารของมันเอง วิวัฒนาการเป็นกระบวนการเคลื่อนไหวไปสู่จุดจบ คือจุดโอเมก้าอันเป็นจุดที่มนุษย์ โลกและพระเจ้ารวมกันเป็นเอกัตตา วิญญาณมนุษย์ทั้งมวลมีสภาพสงบนิ่งในสันติสุขเป็นพระรหัสยกายแห่งพระคริสต์ พระวิญญาณของพระองค์มีลักษณะเป็นสัมปชัญญะเหนือบุคคลหรืออีกนัยหนึ่งเป็นมหาวิญญาณแห่งวิญญาณทั้งปวง จากการวิจัยนี้พอสรุปได้ว่า ทรรศนะของเตยาร์ดมีรากฐานอยู่บนความคิดเรื่องอันตกาลของตริสตศาสนาเป็นสำคัญ แต่ได้แสดงออกในวิถีทางที่ควบคู่ไปกับทฤษฏีวิวัฒนาการของเอกภพในวิทยาศาสตร์ นับเป็นก้าวใหม่อีกก้าวหนึ่งของคริสต์ศาสนาและปรัชญาอัสสมาจารย์นิยมใหม่ ข้อเสนอแนะในการวิจัยสำหรับผู้ที่สนใจในความคิดเรื่องวิวัฒนาการของเตยาร์ดคือการวิเคราะห์เปรียบเทียบกับความคิดของพวกวิวัฒนาการปรับปรุงตัว หรือการศึกษาในปัญหาทางจริยศาสตร์ ซึ่งเป็นการวิจัยความคิดโดยตรง