งานวิจัยเชิงบรรยายครั้งนี้มีจุดประสงค์เพื่อพัฒนาเกณฑ์มาตรฐานการประเมินการ ปฏิบัติการสอนของนิสิตฝึกประสบการณ์วิชาชีพ สาขาวิชาการสอนวิทยาศาสตร์ สำหรับใช้ใน กระบวนการนิเทศของอาจารย์พี่เลี้ยง และอาจารย์นิเทศก์ และศึกษาผลของการนิเทศโดยใช้ เกณฑ์มาตรฐานการประเมินการปฏิบัติการสอนผ่านการสะท้อนความคิดที่มีต่อการปฏิบัติการ สอนของนิสิตฝึกประสบการณ์วิชาชีพ เครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถาม ความคิดเห็นของอาจารย์นิเทศก์และอาจารย์พี่เลี้ยงเกี่ยวกับการประเมินการปฏิบัติการสอนของ นิสิตฝึกประสบการณ์วิชาชีพ สาขาวิชาการสอนวิทยาศาสตร์ การสังเกตการสอน และแบบ สัมภาษณ์อาจารย์นิเทศก์ อาจารย์พี่เลี้ยงและนิสิตเกี่ยวกับผลของการปฏิบัติการสอนของนิสิต ฝึกประสบการณ์วิชาชีพ สาขาวิชาการสอนวิทยาศาสตร์หลังจากใช้กระบวนการสะท้อนความคิด วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยคำนวณหาความถี่ และร้อยละ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพโดย การวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่าเกณฑ์การประเมินการปฏิบัติการสอนของนิสิตฝึกประสบการณ์ วิชาชีพ สาขาวิชาการสอนวิทยาศาสตร์ประกอบด้วย 3 ด้านหลัก ได้แก่ การวางแผนการจัดการ เรียนรู้ การปฏิบัติการสอน และการจัดบรรยากาศในการเรียนรู้ ซึ่งในแต่ละด้านประกอบด้วย ประเด็นการประเมินต่างๆ ดังนี้ ในด้านการวางแผนการสอน ประกอบด้วย 6 ประเด็น ได้แก่ มี ความเข้าใจเกี่ยวกับการเขียนแผนการสอน มีความเข้าใจในเนื้อหา มีความเข้าใจวิธีสอน มีความ เข้าใจเกี่ยวกับผู้เรียน มีการเตรียมสื่อ อุปกรณ์ประกอบการสอน และแหล่งการเรียนรู้ และมี ความเข้าใจเกี่ยวกับการวัดและประเมินผล ในด้านการปฏิบัติการสอน ประกอบด้วย 6 ประเด็น ได้แก่ จัดกระบวนการเรียนรู้เป็นขั้นตอนและมีประสิทธิภาพ จัดการเรียนการสอนให้มี ความหมายสำหรับนักเรียนทุกคน ใช้วิธีการประเมินได้อย่างเหมาะสม สื่อสารได้ชัดเจนและมี ประสิทธิภาพ ใช้แหล่งการเรียนรู้ สื่อ และเทคโนโลยีได้อย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพ และ การบริหารจัดการเวลา และในด้านการจัดบรรยากาศในการเรียนรู้ประกอบด้วย 4 ประเด็น ได้แก่ เอาใจใส่ เคารพและส่งเสริมการเรียนรู้ของผู้เรียน จัดการชั้นเรียนและสิ่งแวดล้อมทาง กายภาพได้อย่างมีประสิทธิภาพ กระตุ้นการมีส่วนร่วมในชั้นเรียนของนักเรียน และมีเทคนิคใน การควบคุมชั้นเรียน ซึ่งในแต่ละประเด็นการประเมินประกอบด้วยพฤติกรรมบ่งชี้ที่แสดงถึง พฤติกรรมที่นิสิตต้องแสดงออก และผลจากการนิเทศนิสิตฝึกประสบการณ์วิชาชีพ สาขาวิชา การสอนวิทยาศาสตร์จำนวน 5 คน โดยใช้เกณฑ์มาตรฐานการประเมินการปฏิบัติการสอนผ่าน การสะท้อนความคิด พบว่านิสิตมีความสามารถในการปฏิบัติการสอนสูงขึ้นใน 2 ด้าน คือ การ ปฏิบัติการสอน และการวางแผนการจัดการเรียนรู้ และมีความสามารถคงที่ในด้านจัดบรรยากาศ ในการเรียนรู้ โดยประเด็นที่แสดงออกได้เพิ่มขึ้นมากที่สุด คือ จัดกระบวนการเรียนรู้เป็นขั้นตอน และมีประสิทธิภาพ ใช้แหล่งการเรียนรู้ สื่อ และเทคโนโลยีได้อย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพ และใช้วิธีการประเมินได้อย่างเหมาะสม และประเด็นที่ยังเป็นปัญหาสำคัญของนิสิต คือ สื่อสาร ได้ชัดเจนและมีประสิทธิภาพ และการควบคุมชั้นเรียน The purposes of this descriptive research were to develop a criterion for evaluating pre-service science teachers’ teaching practices based on cooperating teachers and university supervisors’ views and to study the effect of using the standard criterion in supervision process emphasizing on reflection on pre-service science teachers’ teaching practices. Data were collected by a questionnaire on views of cooperating teachers and university supervisors in schools and science teacher preparing institutes in Thailand on pre-service science teachers’ teaching practices. Moreover, classroom observations and interview protocol were used as research tools. The quantitative data were analyzed by using frequency and percentage and the qualitative data were analyzed by content analysis. The findings showed that three aspects of planning instruction, teaching, and learning environment should be included in the standard criterion. In aspect of planning instruction, there were six items including understanding about curriculum, content knowledge, teaching strategies/techniques, students learning, learning media and resources and assessment techniques. In aspect of teaching, there were six items including effective instruction, meaningful learning, appropriate assessment, effective communication, effective use of media, resources and technology. The learning environment included care and respect to students, physical environment, motivated student learning, and classroom management. Moreover, the indicators of performances that described what pre-services science teacher should demonstrate in each item were informed. It also found that using the standard criterion in supervision process emphasizing on reflection could improve pre-service science teachers’ teaching practices in two aspects of teaching and planning instruction, respectively. However, they showed stability on aspect of learning environment. The items that pre-service science teacher performed increasingly were effective instruction, effective use of media, resources and technology and appropriate assessment, whereas, effective communication and classroom management were still significant problems.