ปัจจุบัน การเพาะเห็ดฟางของเกษตรกรในตำบลงิ้ว อำเภอเทิง จังหวัดเชียงราย ได้ขยายตัวเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ในช่วงหลังฤดูเก็บเกี่ยว ( เดือนธันวาคม ถึง มีนาคม ) ของทุกปี เกษตรกรจะเพาะเห็ดฟางแบบกองเตี้ย ตามทุ่งนา 2 ฟากถนนซึ่งมีน้ำคลองไหลผ่าน ซึ่งสามารถสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรอย่างเป็นกอบเป็นกำมีเงินหมุนเวียน มากถึงหลายล้านบาท ทำให้เกิดกลไกการตลาดขึ้นในชุมชน ทั้งผู้ค้ารายย่อย ผู้ค้าปลีก ผู้ค้าส่ง (เอเย่น) ซึ่งประกอบกิจการด้านการจัดหา จำหน่ายวัสดุอุปกรณ์เพื่อใช้ในการเพาะเห็ด เชื้อเห็ด และรับซื้อเห็ด เกษตรกรผู้เพาะเห็ดเอง ผู้รับจ้างเพาะเห็ด ผู้รับจ้างขนฟางมาจำหน่าย สิ่งที่เป็นปัญหาสำคัญของกลุ่มอาชีพนี้ คือ เชื้อเห็ดฟาง ซึ่งต้องซื้อจากผู้ผลิตรายใหญ่ โดยมีพ่อค้าในชุมชนเป็นผู้จำหน่าย ซึ่งเชื้อเห็ดบางครั้งมีคุณภาพ และบางครั้งไม่มีคุณภาพแต่เกษตรกรไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ กลุ่มเพาะเห็ดฟางบ้านสักสันติราษฎร์ จึงได้ร่วมกันหาวิธีการที่ผลิตเชื้อเห็ดฟางด้วยตนเอง เนื่องจากสมาชิกบางคน เคยมีประสบการณ์ในการเพาะเชื้อเห็ด แต่มีปัญหาในการจัดหาวัสดุ เพราะ อยู่ไกล ราคาแพง รวมถึง ต้นทุนในการผลิต หากสามารถนำเอาวัสดุที่มีอยู่ในท้องถิ่นบางชนิดมาทดแทนได้ จะทำให้ต้นทุนในการผลิตลดลง และได้เชื้อเห็ดที่มีคุณภาพ มีความเหมาะสมกับสภาพภูมิอากาศของชุมชนพร้อมทั้งวางแนวทางการบริหารจัดการกลุ่ม และการจัดการด้านการตลาด ทีมวิจัย จึงได้ดำเนินการทดลอง เพื่อแสวงหาวิธีการ และสัดส่วนที่เหมาะสมในการผสมวัสดุในท้องถิ่น ที่มีคุณสมบัติใกล้เคียงกับวัสดุที่ใช้ในการผลิตเชื้อเห็ด ซึ่งแหล่งผลิตโดยทั่วไปใช้เพื่อให้ได้มาซึ่งเชื้อเห็ดที่มีคุณภาพเหมาะสำหรับเพาะเห็ดฟางในชุมชน โดยเริ่มจากการไปศึกษาดูงาน การเพาะเชื้อเห็ดฟางจากแหล่งผลิตใหญ่ในจังหวัดเชียงใหม่ และที่ศูนย์ศึกษาการพัฒนาห้วยฮ่องไคร้ จังหวัดเชียงใหม่ แล้วนำข้อมูลที่ได้มา ปรับปรุงใช้ในการทดลองทำเชื้อเห็ดฟาง จำนวน 3ครั้ง ซึ่งครั้งที่ 1 เป็นการทดลองผลิตเชื้อเห็ดฟาง ตามสูตรที่ได้จากการศึกษาดูงาน เพื่อนำเชื้อเห็ดที่ได้ไปเพาะเห็ดฟางเปรียบเทียบกับเชื้อเห็ดฟางที่ ขายตามท้องตลาด การเพาะเชื้อเห็ดฟางครั้งที่ 2 เป็นการปรับใช้วัสดุท้องถิ่นที่มีอยู่และราคาต่ำ มาผสมโดยกำหนดสัดส่วน และการเพาะเชื้อเห็ดฟางครั้งที่ 3 เป็นการทดลองเพื่อยืนยันผลการกำหนดสัดส่วน ที่ได้ทดลองในครั้งที่ 2 และได้นำเชื้อเห็ดฟางที่เพาะได้ทั้ง 2 ครั้ง ไปทดลองเพาะเห็ดฟางเปรียบเทียบกับ เชื้อเห็ดฟางในท้องตลาด ซึ่งวัสดุที่ใช้ทดแทนในการเพาะเชื้อเห็ดฟาง คือ ขี้วัว ไส้นุ่น และกรายข้าว ผลที่ได้จากการวิจัย พบว่า วัสดุท้องถิ่นสามารถนำมาใช้ทดแทนได้ เมื่อใช้สัดส่วนที่เหมาะสม คือ การใช้ขี้วัวผสมกับขี้ม้า ในอัตราส่วนที่เท่ากันหรือน้อยกว่า ดังนี้ สัดส่วน ขี้วัว 1ส่วน หรือน้อยกว่า ; ขี้ม้า 1 ส่วน สำหรับไส้นุ่น สามารถนำมาผสมกับขี้ฝ้ายได้ในอัตราส่วนที่ เท่ากัน คือ 1 : 1 แต่เนื่องจากไส้นุ่นที่มีอยู่ในชุมชน มีปริมาณไม่มากพอและจะมีอยู่ในช่วงเดือน กุมภาพันธ์ ถึงเดือน เมษายน ส่วนกรายข้าว สามารถนำมาทดแทน รำละเอียดได้เป็นอย่างดีและเป็นวัสดุที่มีอยู่มากในชุมชนและใช้ในปริมาณไม่มากนักจึงพอเพียงที่จะนำมาใช้ทดแทนได้เมื่อกลุ่มต้องการที่จะผลิตเพื่อเป็นวิสาหกิจชุมชน สิ่งที่ ทีมวิจัยได้เรียนรู้จากการปฏิบัติงาน ได้ยกระดับด้านการบริหารจัดการของสมาชิก ของทีมวิจัย เพิ่มทักษะ สร้างแรงจูงใจในการพัฒนาตนเอง และสร้างความเข้มแข็งให้กับกลุ่ม ได้เรียนรู้ด้านการจัดการกลุ่ม คือ สามารถร่วมกันกำหนดภารกิจ การจัดกิจกรรมที่ดำเนินงานอย่างเป็นขั้นตอน สิ่งที่สำคัญ คือการยกระดับด้านความคิดคุณธรรม ให้กับทีมวิจัย มีการแบ่งปันประโยชน์ จากรายได้ของการจำหน่าย และแบ่งปันเห็ดฟางและเชื้อเห็ดฟางที่เหลือจากการทดลอง ให้กับสมาชิกในทีมวิจัยและบุคคลอื่น การเอื้อเฟื้อและทดแทน ปฏิบัติหน้าที่แทนกันเมื่อสมาชิกคนใดคนหนึ่งไม่สามารถมาปฏิบัติหน้าที่ได้ รวมทั้งมีการ อาสา ทำงานแทนกันเมื่อสมาชิกคนใดคนหนึ่งมีภารกิจอื่น ซึ่งเป็นการเติมเต็ม ทั้งในด้านความรู้สึกที่ดี ๆ และงานที่ ทำร่วมกัน เพื่อบรรลุซึ่งสิ่งที่ต้องการ นอกจากนี้ การปฏิบัติงานอย่างสม่ำเสมอ และตั้งใจ ทำบ่อย ๆ ทำให้ทีมวิจัยเกิดความชำนาญ เพิ่มทักษะในการทำงานมากขึ้น สิ่งที่ ทีมวิจัยได้ค้นพบ ทั้งที่เป็นองค์ความรู้ใหม่ การใช้วัสดุในท้องถิ่นทดแทน ในการเพาะเชื้อเห็ดฟาง องค์ความรู้ในการที่จะพัฒนากลุ่ม สร้างความเข้มแข็งในการทำงานร่วมกันอันเป็นพื้นฐานในการพัฒนาสู่วิสาหกิจชุมชน ถือเป็นบทเรียนที่มีคุณค่า เป็นประโยชน์ต่อเกษตรกรกลุ่ม องค์กรต่าง ๆ ในชุมชนเป็นวิถีชีวิตที่สามารถเกิดขึ้นเองได้ในชุมชน ไม่ใช่เป็นการพัฒนาที่ถูกออกแบบจากข้างบนหรือส่วนราชการที่ซ้ำซาก จึงเป็นบทเรียนที่ต้องทบทวน