| ชื่อเรื่อง | : | การวิเคราะห์สารกลุ่มฟลาโวนอยด์ในข้าวสีพันธุ์ไทย |
| นักวิจัย | : | สุกัญญา วงศ์พรชัย |
| คำค้น | : | ข้าว , ฟลาโวนอยด์ , รำข้าว |
| หน่วยงาน | : | สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย |
| ผู้ร่วมงาน | : | - |
| ปีพิมพ์ | : | 2552 |
| อ้างอิง | : | http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RMU4880005 , http://research.trf.or.th/node/5294 |
| ที่มา | : | - |
| ความเชี่ยวชาญ | : | - |
| ความสัมพันธ์ | : | - |
| ขอบเขตของเนื้อหา | : | - |
| บทคัดย่อ/คำอธิบาย | : | รำข้าวเจ้าดำสามพันธุ์คือ พันธุ์ KHNBT, KHNBT No. 3, and 1000-11-2-26 และรำข้าวเหนียวดำหนึ่งพันธุ์คือ พันธุ์ KHNBD ได้ถูกนำมาหาฤทธิ์ต้านออกซิเดชันโดยวิธีโดยวิธีไทโอไซยาเนต ระบบดักจับไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ด้วยการเรืองแสง (XYZ system) วิธีคอปเปอร์ทูไอออนต่อบาโธรคลูโพรอีน คัลเลอริมิเตอร์ (PAO) ประสิทธิภาพในการจับประจุของอิออนโลหะและการเกิดปฏิกิริยาการออกฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระต่อ DPPH พบว่าเปอร์เซ็นต์การออกฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระโดยการยับยั้งปฏิกิริยาเปอร์ออกซิเดชันของลิปิดโดยวิธีไทโอไซยาเนต อยู่ระหว่าง 71-83จำนวนโฟตอนของการเปล่งแสงอยู่ในช่วง 882-957 และมีปริมาณรวมทั้งหมดของสารต้านออกซิเดชันอยู่ระหว่าง 3240.44-4077.77 มิลลิโมลต่อสิตร ที่ความเข้ม 5 มิลลิกรัมต่อลิตรมี เปอร์เซนต์ของความสามารถต้านออกซิเดชันอยู่ระหว่าง 39.68-60.85 และเปอร์เซ็นต์ความสามารถในการจับกับไอออนของเหล็กได้ 20.80-39.56 โดยสรุปวิธีการหาฤทธิ์ต้านออกซิเดชันทุกวิธีให้ลำดับค่าของฤทธิ์ต้านออกซิเดชันของสารสกัดจากรำข้าวทั้งสี่พันธุ์สอดคล้องกัน คือ พันธุ์ 1000-11-2-26> KHNBT No. 3 > KHNBD > KHNBT อย่างไรก็ตามปริมาณสารประกอบฟีนอลิกทั้งหมดของสารสกัดจากรำข้าวทั้งสี่พันธุ์ให้ลำดับค่าแตกต่างไปดังนี้ พันธุ์ 1000-11-2-26 > KHNBD >KHNBT No. 3 > KHNBT เมื่อหาปริมาณสารสีกลุ่มแอนโทรไซยานิน 2 สาร คือ cyanindin-3-Oglucosideและ peonidin-3-O-glucoside ในสารสกัดจากตัวอย่างรำข้าวสีดำพันธุ์ พันธุ์1000-11-2-26, KHNBD, KHNBT No. 3 และ KHNBT ด้วยเทคนิค HPLC-ESI-MS พบว่ามีความเข้มข้น24.72 ± 1.54, 16.01 ± 0.97, 23.43 ± 2.50, 34.40 ± 2.22 และ 2.43 ± 1.11, 2.67 ± 0.23,3.31 ± 0.53, 7.36 ± 1.25 ไมโครกรัมต่อมิลลิลิตรตามลำดับ โดยลำดับความมากน้อยของปริมาณของสารดังกล่าวแต่ละสาร ให้ค่าไม่สอดคล้องกับค่าของฤทธิ์ต้านออกซิเดชัน และปริมาณสารประกอบฟีนอลิกทั้งหมดของสารสกัด แสดงว่าฤทธิ์ต้านออกซิเดชันของสาสกัดจากรำข้าวดำไม่ได้ขึ้นตรงกับปริมาณสารสีแอนโทรไซยานินดังกล่าว การพิสูจน์เอกลักษณ์ของสารฟลาโวนอยด์ที่สะสมในใบ เมล็ด และรำข้าวสีดำทำโดยการสกัดตัวอย่างข้าวด้วยสารละลายของกรดฟอร์มิกเข้มข้น 0.5 % ในเมทานอล และระเหยตัวทำละลายออกจนได้สารสกัดหยาบ จากนั้นแยกองค์ประกอบในสารสกัดหยาบด้วยไฮเพอร์ฟอร์มานซ์ลิควิดโครมาโทกราฟีที่มีโฟโตไดโอดแอเรย์เป็นตัวตรวจวัด และเทคนิคคู่ควบระหว่างไฮเพอร์ฟอร์มานซ์ลิควิดโครมาโทกราฟีและแมสสเปกโทรเมตรีที่มีการแตกตัวเป็นไอออนด้วยไฟฟ้า (HPLC-ESIMS)และสุดท้ายหาโครงสร้างทางเคมีของสารฟลาโวนอยด์แต่ละตัวในสารสกัดจากการวิเคราะห์แมสสเปกตรัมที่ได้จากเทคนิคแมสเปคโทรเมตรีแบบต่อเรียงกัน (MS/MS) ตำแหน่งของสารฟลาโวนอยด์บนโครมาโทแกรมของการแยกสารสกัดหยาบด้วย HPLC หาโดยการสร้างโครมาโทแกรมของไอออนที่มีมวลเท่ากับมวลต่อประจุของไอออนโมเลกุลและเป็นลักษณะเฉพาะของสารฟลาโวนอยด์ ร่วมกับการยืนยันตำแหน่งดังกล่าวด้วย ยูวี-วิซิเบิ้ล สเปกตรัม ที่ได้จากตัวตรวจวัดแบบไดโอดแอเรย์การวิเคราะห์แมสสเปกตรัมปกติ และแมสสเปกตรัมของไอออนผลผลิตที่ตำแหน่งเวลารีเทนชันดังกล่าวในขั้นต่อมา ซึ่งสามารถนำไปสู่การวินิจฉัยลักษณะเฉพาะของสารฟลาโวนอยด์ในข้าวสีดำได้ การวิเคราะห์สารฟลาโวนอยด์กลุ่ม flavanone, flavone และ flavonol ในสารสกัดจากรำข้าวพันธุ์ KHNBT No.3, rice berry, 16815, 1000-11-2-26, 49-6-6-6-10, 132-1-1-3-3-1-4-4, 132-1-1-4-1-1-1-3 และ KDML 105 พบ 5,3´,4´,5´-tetrahydroxyflavone-7-O-glucoside, 5,3´,4´,5´-tetrahydroxyflavanone-7-O-glucoside, 5,6,3´,4´,5´-pentahydroxyflavone-7-O-glucoside,taxifolin-3-O-glucoside, taxifolin, quertagetin-7-O-glucoside, myricetin-7-O-glucoside,quercetin-3-O-glucoside, rutin, isorhamnetin-3-O-glucoside, isorhamnetin-3-O-rutinoside,quercetin, isorhamnetin-3-O-acetylglucoside, 3,5,3´-trihydroxy-4´-methoxyflavone, 3,5,7,3´-tetrahydroxy-4´-methoxyflavone และ isorhamnetin โดยรำของข้าวพันธุ์ 1000-11-2-26 มีปริมาณรวมของฟลาโวนอยด์สูงที่สุดในพันธุ์ 1000-11-2-26 และรองลงไปก็คือ 16815 > rice berry > 132-1-1-3-3-1-4-4 > 49-6-6-6-10 > KHNBT No.3 > 132-1-1-4-1-1-3 ตามลำดับ ส่วนข้าวขาวพันธุ์KDML 105 ตรวจไม่พบสารฟลาโวนอยด์เหล่านี้ การพิสูจน์โครงสร้างทางเคมีของสารฟลาโวนอยด์ในกลุ่มแอนโทรไซยานิน ที่สะสมในใบและเมล็ดข้าวเหนียวดำพันธุ์ก่ำดอยสะเก็ดและบีจีเอ็มเอสเอ็ม 11 พบทั้งสิ้น 12 สาร ได้แก่cyanidin-3-O-glucoside, cyanidin-3-O-glucoside-5-O-rhamnoside, peonidin-3-O-glucoside,cyanidin-3-O-diglucoside, cyanidin-3-O-diglucoside-5-O-glucoside, cyanidin-3-O-(pcoumaroyl)glucoside-5-O-glucoside, cyanidin-3-O-(feruloyl)glucoside-5-O-glucoside,peonidin-3-O-diglucoside, malvidin-3-O-(p-coumaroyl)glucoside-5-O-glucoside, และpeonidin-3-O-(p-coumaroyl)glucoside-5-O-xyloside, cyanidin-3-O-xyloside glucoside และไอโซเมอร์ของ cyanidin-3-O-xyloside-glucoside โดยมีสารแอนโทรไซยานิน 6 สารที่พบในใบและเมล็ดของข้าวสีดำเป็นครั้งแรกในการศึกษานี้ คือ cyanidin-3-O-diglucoside-5-O-glucoside,cyanidin-3-O-(p-coumaroly)glucoside-5-O-glucoside, cyanidin-3-O-(feruloyl)glucoside-5-Oglucoside, peonidin-3-O-diglucoside, peonidin-3-O-(p-coumaroyl)glucoside-5-O-xyloside,และ malvidin-3-O-(p-coumaroyl)glucoside-5-O-glucoside นอกจากนี้การวิเคราะห์ปริมาณสัมพัทธ์ของสารแอนโทรไซยานินแต่ละตัวในสารสกัดของใบและเมล็ดข้าวสีดำทั้งสองพันธุ์ ที่เจ็ดระยะการเจริญเติบโต ได้แก่ ระยะที่เป็นต้นกล้า ระยะแตกกอ ระยะตั้งท้อง ระยะน้ำนม ระยะแป้งอ่อน ระยะแก่ของเมล็ด และระยะหลังการเก็บเกี่ยวด้วยHPLC-ESI-MS พบการสะสมของสารแอนโทรไซยานินในแต่ละส่วนของใบและเมล็ดของข้าวขึ้นอยู่กับลักษณะโครงสร้างทางเคมีกับจำนวนโมเลกุลของน้ำตาลและหมู่อัลคิวเลต โดยแอนโทรไซยานินที่มีน้ำตาลโมเลกุลเดียว ได้แก่ cyanidin-3-O-glucoside และ peonidin-3-O-glucoside พบเฉพาะในส่วนของเมล็ดของข้าวพันธุ์บีจีเอ็มเอสเอ็น 11 ซึ่งมีใบสีเขียว แต่พบทั้งในใบและเมล็ดของข้าวพันธุ์ก่ำดอยสะเก็ดซึ่งมีใบสีม่วงดำ ส่วนแอนโทรไซยานินที่มีน้ำตาลสองหรือสามโมเลกุลหรือหมู่อัลคิวเลต ส่วนใหญ่พบเฉพาะในใบข้าว โดยเฉลี่ยแล้วมีปริมาณสูงที่ระยะตั้งท้อง ยกเว้น peonidin-3-Odiglucosideและ peonidin-3-O-(p-coumaroyl)glucoside-5-O-xyloside ที่พบทั้งในส่วนของใบและเมล็ดข้าว โดยรวมแล้วไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างโครงสร้างของแอนโทรไซยานินปริมาณสัมพัทธ์และระยะการเจริญเติบโตของข้าวสีดำทั้งสองพันธุ์ |
| บรรณานุกรม | : |
สุกัญญา วงศ์พรชัย . (2552). การวิเคราะห์สารกลุ่มฟลาโวนอยด์ในข้าวสีพันธุ์ไทย.
กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย. สุกัญญา วงศ์พรชัย . 2552. "การวิเคราะห์สารกลุ่มฟลาโวนอยด์ในข้าวสีพันธุ์ไทย".
กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย. สุกัญญา วงศ์พรชัย . "การวิเคราะห์สารกลุ่มฟลาโวนอยด์ในข้าวสีพันธุ์ไทย."
กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2552. Print. สุกัญญา วงศ์พรชัย . การวิเคราะห์สารกลุ่มฟลาโวนอยด์ในข้าวสีพันธุ์ไทย. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2552.
|
