การศึกษาครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพแบบศึกษาเฉพาะกรณีโดยเลือกกลุ่มตัวอย่าง ที่ศึกษาคือ กลุ่มหญิงมีบุตรยากที่แสวงหาการรักษาและกลุ่มหญิงมีบุตรยากที่ไม่แสวงหา การรักษากลุ่มละ 15 ราย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเปรียบเทียบถึงปัจจัยที่มีผลต่อแบบแผน การตัดสินใจแสวงหาการรักษาของหญิงมีบุตรยากในบริบทความสัมพันธ์หญิงชาย ประกอบด้วย บทบาทความเป็นหญิง ความสัมพันธ์เชิงอำนาจหญิงชาย บริบทวาทกรรมทางการแพทย์เกี่ยวกับ ปัญหาการมีบุตรยากและบริบทภาษาคำพูดที่พบในชีวิตประจำวันที่มีผลต่อการตัดสินใจแสวงหา การรักษาของหญิงมีบุตรยาก การศึกษาใช้การคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบ snow-ball และแบบ เจาะจง (Purposive Sampling) เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์ระดับลึก ตามแนวการสัมภาษณ์ ร่วมกับวิธี Free listing, Picture Code และ PRA-Participatory Rapid Appraisal ใช้การ วิเคราะห์ข้อมูลแบบ Content Analysis และ Narrative Analysis ผลการศึกษาพบว่าหญิงมีบุตรยากทั้งกลุ่มที่แสวงหาการรักษาและไม่แสวงหาการรักษา มีการรับรู้บทบาทความเป็นหญิงไม่ต่างกันคือ การให้กำเนิดบุตรเป็นเรื่องปกติธรรมชาติของ ผู้หญิงทั่วไป ผู้หญิงมีบทบาทหน้าที่เป็นผู้ผลิตคนรุ่นใหม่เพื่อสืบทอดแรงงานรุ่นเก่า ผลิตทายาทเพื่อสืบสกุลและสืบทอดมรดกหรือกิจการของครอบครัวฝ่ายชาย ให้กำเนิดบุตร แก่สามีเพื่อสร้างครอบครัวที่สมบูรณ์ ส่วนการให้ความหมายต่อการเป็นผู้มีบุตรยาก กลุ่มที่แสวงหาการรักษาให้ความหมายว่า เป็นความไม่สมบูรณ์ บกพร่อง ผิดปกติไปจาก ผู้หญิงทั่วไปและล้มเหลวต่อหน้าที่การเป็นผู้หญิงและภรรยาที่ดี รู้สึกเสียใจและ เป็นทุกข์ ส่วนกลุ่มที่ไม่แสวงหาการรักษาให้ความหมายว่าเป็นเพียงความผิดปกติธรรมชาติ เท่านั้น สำหรับความสัมพันธ์เชิงอำนาจหญิงชายทั้งกลุ่มที่แสวงหาการรักษาและไม่แสวงหา การรักษามีปัจจัยกำหนดความสัมพันธ์เชิงอำนาจภายในครอบครัวไม่แตกต่างกันได้แก่บทบาท การผลิตเชิงเศรษฐกิจของหญิงมีบุตรยาก แบบแผนการอยู่อาศัยภายหลังการแต่งงาน ส่วนบริบท ภาษาคำพูดที่พบในชีวิตประจำวัน พบว่าส่วนมากเป็นการพูดถึงหญิงมีบุตรยากในทางลบและ บริบทวาทกรรมทางการแพทย์เกี่ยวกับการมีบุตรยากมีความสำคัญต่อหญิงมีบุตรยากที่แสวงหา การรักษาได้แก่การให้ความหมายผู้มีบุตรยากตามสาเหตุทางร่างกายและการตรวจวินิจฉัยของ แพทย์และการกำหนดแนวทางการรักษา และพบว่ามีการรับรู้วาทกรรมทางการแพทย์ผ่านสื่อต่างๆ ได้แก่ โทรทัศน์ หนังสือพิมพ์ นิตยสาร ส่วนการแสวงหาการรักษาภาวะมีบุตรยากส่วนมากเป็น การรักษาแบบการแพทย์แผนปัจจุบันอย่างเดียว พบว่าส่วนน้อยที่เป็นการรักษาแบบผสมผสาน โดยยึดการแพทย์แผนปัจจุบันเป็นหลักร่วมกับการรักษาแบบพื้นบ้าน และการแพทย์ทางเลือก ระยะเวลาของการรักษาแต่ละแหล่งไม่แน่นอนขึ้นอยู่กับการประเมินผลการรักษา ได้แก่ 1) ผลสำเร็จของการรักษา และความน่าเชื่อถือของแพทย์ที่ทำการรักษา 2) ระยะทางในการเดินทาง 3) ค่าใช้จ่ายในการรักษา