ที่มา: โรคหลอดเลือดแดงแข็งเป็นโรคที่สามารถเกิดขึ้นได้กับทุกส่วนของร่างกาย ในผู้ป่วยที่มีโรคหลอดเลือดสมองตีบก็อาจมีการตีบของโรคหลอดเลือดหัวใจได้เช่นกัน แต่อย่างไรก็ตามในประเทศไทยยังไม่เคยมีการศึกษาเกี่ยวกับความชุกของหลอดเลือดสมองทั้งภายในและภายนอกโพรงกะโหลกศีรษะตีบในผู้ป่วยที่มีโรคหลอดเลือดหัวใจมาก่อน วิธีการศึกษา: งานวิจัยฉบับนี้ได้ศึกษาความชุกของหลอดเลือดแดงขนาดใหญ่ภายในและหลอดเลือดแดงอินเทอร์นอลแคโรติดภายนอกโพรงกะโหลกศีรษะตีบ ในผู้ป่วยที่มารับการฉีดสีสวนหัวใจในโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2554 จนถึงเดือนธันวาคม 2554 จำนวน 320 ราย ผู้ป่วยจะได้รับการตรวจหลอดเลือดสมองด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง (carotid duplex ultrasound และ trancranial Doppler ultrasound) โดยให้คำจำกัดความว่ามีหลอดเลือดตีบมากกว่าเท่ากับ 50% ผลการศึกษา: จากจำนวนผู้ป่วยทั้งหมด 320 ราย พบว่า 57 รายมีหลอดเลือดเอ็กซเทอร์นอลแคโรติดส่วนนอกโพรงกะโหลกศีรษะตีบหรือคิดเป็น 17.8% 59 รายมีหลอดเลือดแดงขนาดใหญ่ภายในโพรงกะโหลกศีรษะตีบหรือคิดเป็น 18.4% และมีผู้ป่วย 26 รายที่มีทั้งหลอดเลือดเอ็กซเทอร์นอลแคโรติดส่วนนอกโพรงกะโหลกศีรษะและหลอดเลือดแดงขนาดใหญ่ภายในโพรงกะโหลกศีรษะตีบ หรือคิดเป็น 8.1% จากการตรวจหลอดเลือดสมองด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง พบว่า 9.7% ของผู้ป่วยไม่มีหน้าต่างสวนศาสตร์บริเวณขมับ (temporal window) ที่ดีพอ การมีเสียงฟู่ที่หลอดเลือดแคโรติดบริเวณคอ (carotid bruit) หลอดเลือดหัวใจ left main ตีบ และการมีหลอดเลือดหัวใจตีบจำนวนหลายเส้นมีความสัมพันธ์กับการตีบของหลอดเลือดอินเทอร์นอลแคโรติดส่วนภายนอกโพรงกะโหลกศีรษะ การตีบของหลอดเลือดภายในโพรงกะโหลกศีรษะตีบ และการตีบของหลอดเลือดทั้งสองตำแหน่งอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p =0.001, p=0.02 และ p= 0.02 ตามลำดับ) สรุป: จากการศึกษานี้พบว่า ความชุกของโรคหลอดเลือดสมองภายนอกโพรงกะโหลกศีรษะตีบในประเทศไทยนั้น พบได้บ่อยกว่าที่เคยมีรายงาน ดังนั้นจึงแนะนำให้ทำการตรวจคัดกรองเพื่อหาโรคหลอดเลือดสมองตีบในผู้ที่มีปัจจัยเสี่ยงของภาวะหลอดเลือดแดงแข็ง โดยเฉพาะในผู้ที่มีโรคหลอดเลือดหัวใจตีบหลายเส้น มีการตีบของหลอดเลือดหัวใจ left main และมี carotid bruit

วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554