วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2556

ในการปฏิบัติการราชการสนาม กำลังพลทหารมักได้รับแรงกดดันจากอันตรายที่มีอยู่รอบด้านซึ่งอาจก่อให้เกิดปฏิกิริยาทางจิตใจ กำลังพลบางรายอาจจะมีปัญหาทางด้านสุขภาพจิต จากการศึกษาค้นคว้างานวิจัยที่มีความเกี่ยวข้องพบว่าในระยะเวลา 30 ปีที่ผ่านมา ไม่มีงานวิจัยที่ทำการศึกษาภาวะสุขภาพจิตและอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตรายของทหารราชการสนาม การศึกษาในครั้งนี้จึงถือว่าเป็นงานวิจัยใหม่ซึ่งจะเป็นประโยชน์ในการนำข้อมูลที่ได้ไปใช้ในการวางแผน กำหนดแนวทาง ส่งเสริมให้ทหารราชการสนามมีสุขภาพจิตที่ดี การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาเชิงพรรณนา โดยศึกษา ณ จุดเวลาใด เวลาหนึ่ง เพื่อศึกษาสุขภาพจิต อาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตราย และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับสุขภาพจิตและอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตรายของผู้ป่วยทหารราชการสนามที่มารับการรักษาพยาบาลในโรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า โดยรวบรวมข้อมูลจากผู้ป่วยทหารราชการสนาม จำนวน 108 คน โดยการใช้แบบสอบถาม 3 ส่วน ได้แก่ แบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบวัดสุขภาพจิต SCL.90 และแบบประเมินภาวะสุขภาพจิตหลังภาวะวิกฤต GHQ 12 Plus - R ส่วนที่ 2 PTSD Screening Test ใช้การวิเคราะห์ Univariate Analysis เพื่อหาปัจจัยที่เกี่ยวข้องและมีความสัมพันธ์กับสุขภาพจิตและอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตราย ผลการศึกษาพบว่าผู้ป่วยทหารราชการสนามมีปัญหาสุขภาพจิต ร้อยละ 73.1 ซึ่งมีปัญหาสุขภาพจิตด้านการย้ำคิดย้ำทำ (Obsessive – Compulsive) มากที่สุด ร้อยละ 50.0 โดยพบปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพจิต คือ สาเหตุที่ทำให้ได้รับบาดเจ็บในขณะปฏิบัติภารกิจราชการสนามด้วยการถูกสะเก็ดระเบิด ส่วนอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตรายนั้น พบว่าผู้ป่วยทหารราชการสนาม ร้อยละ 77.8 ไม่มีอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตราย พบปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตราย ได้แก่ อายุและสถานภาพสมรส ส่วนปัจจัยทำนายนั้นพบว่าเมื่อควบคุมอิทธิพลของตัวแปรอื่น ๆ แล้ว สถานภาพสมรสที่เป็นคู่ มีความเสี่ยงต่อการมีอาการผิดปกติทางจิตภายหลังภยันตรายเป็น 3.238 เท่า เมื่อเปรียบเทียบกับผู้ที่มีสถานภาพสมรสเป็นโสด โดยมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.019)