วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

เชื้อไวรัสพิษสุนัขบ้า เป็นสาเหตุให้เกิดโรคสมองอักเสบในผู้ติดเชื้อและผู้ป่วยจะเสียชีวิตทุกราย โรคนี้ยังไม่มีวิธีการรักษาที่ได้ผล ในขณะนี้ มีการนำเทคโนโลยี RNA interference มาใช้ศึกษาการทำงานของยีน และใช้ยับยั้งการแสดงออกของยีนของเชื้อไวรัสต่างๆ ในงานวิจัยนี้ ได้ทดสอบประสิทธิภาพ miRNA และ siRNA ที่สร้างขึ้นต่อ mRNA ของยีน N ของเชื้อ RV–CVS เปรียบเทียบกัน ซึ่งพบว่า miRNA สามารถยับยั้งกระบวนการ transcription และ replication ของเชื้อได้ดีกว่า siRNA ในงานวิจัยยังได้ทดสอบประสิทธิภาพ miRNA ต่อ mRNA ของยีน P และต่อ genomic RNA ของเชื้อ พบว่า miRNA ต่อ mRNA ของยีน P แม้ให้ผลการยับยั้งการแสดงออกของยีน P ได้ แต่มีผลการยับยั้งการแสดงออกของยีน N และ genomic RNA น้อยกว่าและประสิทธิภาพการยับยั้งเชื้อยังน้อยกว่า miRNA ต่อ mRNA ของยีน N แสดงว่า P อาจไม่ใช่เป้าหมายที่สำคัญเท่ากับ N สำหรับ miRNA ต่อ genomic RNA ของเชื้อ สามารถลด viral transcripts และ genomic RNA ของเชื้อได้ แต่ผลที่ได้ไม่ดีเท่ากับ miRNA ต่อ mRNA ของยีน Nนอกจากนั้น ยังพบว่า miRNA แบบ multiple miRNA ใน pre-miRNA transcript เดียวกัน ต่อ single และ multiple target ให้ผลการยับยั้งเชื้อได้ดีกว่า miRNA แบบ 1 โมเลกุล โดย multiple miRNA ต่อ multiple target สามารถยับยั้งได้ดีกว่า แม้จะไม่มีนัยสำคัญก็ตาม และพบว่า การใส่ scramble miRNA ใน multiple miRNA ไม่ได้ลดประสิทธิภาพโดยรวมต่อการยับยั้งเชื้อของ miRNA อื่นๆ จากผลการทดลองนี้ สนับสนุนการใช้ multiple miRNA ในการยับยั้งเชื้อไวรัสพิษสุนัขบ้า เพราะหากมี 1 หรือ 2 miRNA ใน multiple miRNA ที่ไม่สามารถยับยั้งเชื้อได้ เนื่องจากเหตุผลด้านลำดับเบสที่เปลี่ยนแปลงไปของเชื้อ ก็ยังมี miRNA ตัวอื่นใน pre-miRNA transcript เดียวกันที่ให้ผลการยับยั้งเชื้ออย่างมีประสิทธิภาพ ผลจากงานวิจัยนี้ ผู้วิจัยคาดหวังว่า โมเลกุล miRNA จะสามารถนำไปใช้ในการพัฒนาวิธีการรักษาผู้ป่วยติดเชื้อไวรัสพิษสุนัขบ้าในอนาคตได้