วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2555

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลวิธีการเล่าเรื่อง การสร้างตัวละครหญิง และระบบคิด ของสังคมที่สะท้อนผ่านตัวละครหญิงในภาพยนตร์และละครโทรทัศน์ ที่ดัดแปลงมาจากเทพนิยายเรื่อง ซินเดอเรลลา สโนว์ไวท์กับคนแคระทั้งเจ็ด และเจ้าหญิงนิทรา โดยศึกษาจากภาพยนตร์และละครโทรทัศน์ ทั้งหมด 18 เรื่อง แบ่งเป็นภาพยนตร์จำนวน 17 เรื่อง และละครโทรทัศน์ 1 เรื่อง 1 ฤดูกาล ฤดูกาลที่ 1 จำนวน 22 ตอน และฤดูกาลที่ 2 จำนวน 3 ตอน ผลการวิจัยพบว่า ภาพยนตร์กลุ่มตัวอย่างในยุคเก่ายังคงดัดแปลงเค้าโครงเรื่อง โดยอิงจาก เทพนิยายสำนวนต้นฉบับเป็นหลัก แม้บางเรื่องจะมีการเพิ่มตัวละครเข้าไปช่วยเสริมโครงเรื่อง แต่บุคลิก ลักษณะของตัวละครเอกและตัวละครร้ายก็ยังคงแสดงให้เห็นเพียงด้านเดียว คล้ายกันกับการ์ตูนของ วอลท์ ดิสนีย์ ดังนั้น ทั้งตัวเอกและตัวร้ายจึงยังคงเป็นตัวละครมิติเดียว โดยตัวละครเอกมักเป็นหญิงสาว ผู้อ่อนโยน อ่อนหวาน เป็นกุลสตรี เป็นแม่บ้านแม่เรือน ขาดความมั่นใจในตัวเอง และมักเสียรู้ ให้ตัวละครร้ายอยู่เสมอ ส่วนตัวละครร้ายมักเป็นหญิงวัยกลางคน มีอำนาจ อิจฉาริษยา เจ้าคิดเจ้าแค้น เห็นแก่ตัว เจ้าอารมณ์ และเจ้าเล่ห์เพทุบาย ส่วนภาพยนตร์ในยุคหลังนั้น ส่วนมาก ทั้งตัวละครเอกและตัวละครร้ายถูกสร้างให้เป็นตัวละคร หลายมิติ นำเสนอให้เห็นปูมหลังของตัวละครร้ายมากขึ้น เช่น ชีวิตในวัยเด็ก และความหลังฝังใจ ส่วนตัวละครเอกที่ดัดแปลงจากเทพนิยายเรื่องซินเดอเรลลา ถูกสร้างให้มีความเข้มแข็ง กล้าหาญ มั่นใจ ในตัวเอง ฉลาด มีไหวพริบ และช่วยเหลือพระเอกในยามคับขัน ส่วนตัวละครเอกที่ดัดแปลงมาจาก เทพนิยายเรื่องสโนว์ไวท์ ถูกสร้างให้มีความแข็งแกร่ง ห้าวหาญ เป็นนักสู้ ฉลาด และเป็นผู้นำ แต่ยังคง มีความอ่อนโยน ใจดี และมีเมตตา ส่วนตัวละครเอกที่ดัดแปลงมาจากเทพนิยายเรื่องเจ้าหญิงนิทรา เรื่องหนึ่งถูกสร้างให้เห็นชีวิตของเด็กหญิงที่อ่อนต่อโลกและตั้งครรภ์ก่อนวัยอันควร ส่วนอีกเรื่องหนึ่งได้ สะท้อนชีวิตของหญิงสาวที่รับจ้างทำงานในรูปแบบพิสดารจนเกือบทำให้เธอถึงแก่ชีวิต นอกจากนี้ ภาพยนตร์ยังได้เพิ่มแก่นเรื่องเกี่ยวกับชนชั้นทางสังคม ความสัมพันธ์ในครอบครัว บทบาทความเป็นแม่ การแบ่งแยกสีผิวและเผ่าพันธุ์ มิติเรื่องเพศ และความสำคัญของการศึกษา เป็นต้น