วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2553

ปัจจุบันนี้วิกฤตพลังงานและวิกฤติสภาวะโลกร้อนส่งผลกระทบทั่วโลก พลังงานกำลังขาดแคลนและใกล้จะหมดลง ทุกหน่วยงานตื่นตัวค้นคว้าเพื่อหาพลังงานทดแทน งานวิจัยนี้สนใจของเสียอินทรีย์ในครัวเรือนซึ่งพบว่ายังคงมีพลังงานสะสมอยู่ ในกระบวนการกำจัดของเสียจึงสามารถผลิตพลังงานและมีผลพลอยได้ที่ใช้ประโยชน์ได้ วัตถุประสงค์ของการวิจัยเพื่อศึกษาประเภทและปริมาณของของเสียอินทรีย์ในบ้าน ศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อกระบวนการบำบัดของเสียอินทรีย์แบบไร้ออกซิเจน เพื่อออกแบบระบบบำบัด สร้างบ่อบำบัดและทดสอบระบบบำบัด ผลการวิจัยสามารถสรุปได้ว่า ใน 1 วัน คนจะทำให้เกิดของเสียอินทรีย์ประมาณ 1.99 กก โดยเป็นเศษอาหารและเศษใบไม้ใบหญ้า 0.64 กก. อุจจาระ 0.40 กก. ปัสสาวะ 0.95 กก. จากการวิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อการบำบัดแบบไร้ออกซิเจน เลือกใช้ปัจจัยการควบคุมการรั่วซึมของอากาศ ความดัน อุณหภูมิ วิธีการคลุกเคล้าของเสีย และอัตราส่วนคาร์บอนต่อไนโตรเจนของของเสีย งานวิจัยนี้ออกแบบถังบำบัดสำหรับ 5 ครัวเรือนๆ ละ 5 คน ขนาด 47 ลบ.ม. สามารถบรรจุก๊าซชีวภาพได้ 100 ลบ.ม. ระดับน้ำเสียความลึก 3.25 เมตร ผลการทดสอบระบบด้วยการใส่ของเสีย พบว่าก๊าซชีวภาพที่ได้จุดไฟติด ได้ก๊าซเปลวไฟสีน้ำเงินและมีความต่อเนื่องสม่ำเสมอ โดยเศษอาหารและอุจจาระปัสสาวะ อย่างละ1 กิโลกรัม หมักเป็นเวลา 30 วัน ให้ก๊าซชีวภาพ 0.609 และ 0.264 ลบ.ม. ตามลำดับ วิเคราะห์ระยะเวลาคุ้มทุนของค่าก่อสร้างระบบบำบัดรวมของบ้านจำนวน 5 หลัง เทียบกับค่าแก๊สหุงต้ม 20 บาท ต่อกิโลกรัม เป็นระยะเวลา 3 ปี ครึ่ง จากการวิจัยทำให้เกิดแนวทางการแยกของเสียอินทรีย์ตั้งแต่ในจุดเริ่มต้นบ้านพักอาศัยเป็นการแก้ปัญหาตั้งแต่ต้นทาง ของเสียอินทรีย์ในบ้านทุกชนิดสามารถนำมารวมกันเพื่อบำบัด และสร้างประโยชน์โดยแปรรูปเป็นพลังงานก๊าซชีวภาพ ปุ๋ยน้ำ และกากตะกอนใช้ทำปุ๋ย นอกจากนี้ยังสามารถช่วยชะลอสภาวะโลกร้อนจากการนำก๊าซมีเทนมาใช้ได้อีกด้วย