วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554

งานวิจัยนี้นำเสนอวิธีการรู้จำฟันสำหรับภาพรังสีเอ็กซ์โดยใช้ Hu โมเมนต์ยืนยง (Hu’s moment invariants) แทนลักษณะของฟันในการเปรียบคู่ภาพทดสอบกับชุดข้อมูลภาพฟันอ้างอิง วิธีการรู้จำฟันในงานวิจัยนี้ประกอบด้วย 3 ขั้นตอนหลัก คือ การปรับปรุงภาพ การแบ่งส่วนภาพ และการสกัดและเปรียบคู่ลักษณะของฟัน การปรับปรุงภาพทำโดยปรับปรุงการกระจายตัวอย่างสม่ำเสมอของฮีสโตแกรม และกำจัดสัญญาณรบกวนด้วยตัวกรองมัธยฐาน แล้วจึงนำภาพมาแบ่งส่วนภาพด้วยค่าขีดแบ่งแบบอัตโนมัติด้วยวิธีของ Otsu แล้วนำผลลัพธ์มาสกัดลักษณะฟันด้วย Hu โมเมนต์ยืนยง จากนั้นนำไปเปรียบเทียบคู่ฟันโดยใช้ระยะทางแบบยูคลิด (Euclidian distance) การเปรียบเทียบคู่ที่ดีที่สุดคือคู่ที่มีผลต่างระยะทางแบบยูคลิดน้อยที่สุด งานวิจัยนี้ทดสอบกับฟันกรามน้อยและฟันกรามใหญ่ในภาพรังสีเอ็กซ์ของฟันชนิดภาพรังสีปริทัศน์จากผู้ป่วยทันตกรรมจัดฟันซึ่งถ่ายภาพรังสีเอ็กซ์ของฟันในเวลาต่างกัน จากการทดลองพบว่าประสิทธิภาพของวิธีการรู้จำฟันที่นำเสนอนี้ให้ผลการรู้จำภาพฟันที่ถูกคนและถูกตำแหน่งถูกต้องเฉลี่ยเพียง 26.67% และถูกตำแหน่งฟันเพียงอย่างเดียวถูกต้องเฉลี่ย 53.33% สำหรับการทดลองกับชุดภาพที่แบ่งส่วนภาพด้วยมือพบว่าถูกคนและถูกตำแหน่งถูกต้องเฉลี่ย 55.55% และ ถูกตำแหน่งฟันเพียงอย่างเดียวเฉลี่ย 91.11% ดังนั้น จากงานวิจัยนี้จะเห็นได้ว่าความถูกต้องจากการแบ่งส่วนภาพมีผลต่อความถูกต้องในการรู้จำฟันสูง และการใช้ลักษณะฟันแบบ Hu โมเมนต์ยืนยงและการเปรียบคู่ด้วยระยะทางแบบยูคลิดให้ผลไม่ดีสำหรับการรู้จำฟันที่ถูกคนและถูกตำแหน่ง