วิทยานิพนธ์ (น.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

บุคคลที่ดำรงตำแหน่งในองค์กรตามที่รัฐธรรมนูญกำหนด นับว่ามีความสำคัญยิ่ง เนื่องจากรัฐธรรมนูญคาดหวังว่า บุคคลเหล่านั้นจะเป็นตัวจักรที่สำคัญในการขับเคลื่อนบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญ ให้บรรลุวัตถุประสงค์ตามเจตนารมณ์ที่ได้ยกร่างรัฐธรรมนูญไว้ ดังนั้น ในการเข้าสู่ตำแหน่ง จึงต้องมีการกำหนดคุณสมบัติ ลักษณะต้องห้าม มีการสรรหา การเลือก และการให้ความเห็นชอบถูกต้องตามกระบวนการตามที่กฎหมายกำหนด ทั้งยังต้องมีความมั่นคงในการดำรงตำแหน่ง ที่จะเป็นหลักประกันให้ผู้ที่ได้รับการแต่งตั้งมีความเป็นอิสระ และเป็นกลางในการปฏิบัติหน้าที่ และอยู่ปฏิบัติหน้าที่ไปจนกว่าจะพ้นจากตำแหน่งตามวาระ หรือมีเหตุให้พ้นจากตำแหน่งตามที่กฎหมายกำหนดไว้อย่างชัดแจ้ง ผลการศึกษาพบว่า ในกระบวนการสรรหาและการเลือกผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดินกฎหมาย กำหนดให้เป็นอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน โดยให้วุฒิสภาเป็นผู้ให้ความเห็นชอบ ผู้ที่ได้รับคะแนนเสียงสูงสุดและมีคะแนนไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของคณะกรรมการทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ ตามที่คณะกรรมการสรรหาเสนอรายชื่อ เมื่อวุฒิสภาได้ให้ความเห็นชอบและได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งแล้ว ถือว่าผู้ดำรงตำแหน่งนั้นได้รับการแต่งตั้งโดยสมบูรณ์ คำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญที่วินิจฉัยว่า กระบวนการสรรหาผู้ดำรงตำแหน่งเป็นไปโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย ไม่มีผลผูกพันให้ผู้ดำรงตำแหน่งนั้นพ้นจากตำแหน่งไปโดยผลของคำวินิจฉัย เนื่องด้วยรัฐธรรมนูญไม่ได้ให้อำนาจศาลรัฐธรรมนูญ ในการวินิจฉัยถึงสถานภาพของผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดินไว้โดยตรง แต่มีผลผูกพันให้องค์กรที่เกี่ยวข้องต้องดำเนินกระบวนการสรรหา การเลือกและการให้ความเห็นชอบบุคคลใหม่ และเมื่อมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งแล้วจึงจะมีผลให้ผู้ดำรงตำแหน่งคนเดิมพ้นจากตำแหน่งไปโดยอัตโนมัติ ทั้งนี้ เป็นไปตามหลักความมั่นคงในตำแหน่ง และหลักการคุ้มครองความเชื่อมั่นในความคงอยู่ของคำสั่งทางปกครอง จากผลการศึกษาข้างต้น ผู้จัดทำวิทยานิพนธ์ จึงสรุปเป็นข้อเสนอแนะว่า เห็นควรแก้ไขปรับปรุงบทบัญญัติของกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการสรรหา การเลือก และการให้ความเห็นชอบ เพื่อมิให้เกิดความเข้าใจสับสนในการใช้อำนาจหน้าที่ขององค์กรที่เกี่ยวข้อง ทั้งควรบัญญัติหลักเกณฑ์คำว่า องค์กรตามรัฐธรรมนูญและปัญหาเกี่ยวกับอำนาจหน้าที่ขององค์กรตามรัฐธรรมนูญให้ชัดเจน และบัญญัติข้อสังเกตเกี่ยวกับแนวทางหรือวิธีการดำเนินการให้เป็นไปตามคำวินิจฉัย ไว้ในคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญด้วย