วิทยานิพนธ์ (น.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2545

มาตรการที่กำหนดให้ผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ต้องยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน เป็นมาตรการเพื่อการตรวจสอบการเพิ่มขึ้นหรือลดลง ของทรัพย์สินและหนี้สินของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยฉบับปัจจุบัน กำหนดให้คณะกรรมการ ป.ป.ช. ทำหน้าที่ในการรับยื่น และตรวจสอบบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินดังกล่าว และเมื่อพบว่าผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองผู้ใด จงใจไม่ยื่นบัญชีบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน และเอกสารประกอบตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญนี้ หรือจงใจยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน และเอกสารประกอบด้วยข้อความอันเป็นเท็จ หรือปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบ คณะกรรมการ ป.ป.ช. จะส่งคำร้องขึ้นสู่ศาลรัฐธรรมนูญเพื่อพิจารณาวินิจฉัยตามมาตรา 295 จากการศึกษาพบว่า วิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญในปัจจับัน ซึ่งอยู่ในรูปแบบของข้อกำหนดของศาลรัฐธรรมนูญ ว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญ แม้จะถูกออกแบบให้มีความยืดหยุ่น เพื่อปรับใช้ได้กับคดีรัฐธรรมนูญทุกประเภท แต่ก็ยังขาดหลักเกณฑ์และกระบวนการที่ชัดเจน และมีประสิทธิภาพในการพิจารณาคดี ที่ต้องอาศัยการพิจารณาปัญหาข้อเท็จจริงประกอบปัญหาข้อกฎหมาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับคดีที่มีการต่อสู้ด้วยท้อเท็จจริง ที่มีความละเอียดซับซ้อน เช่นคดีรัฐธรรมนูญตามมาตรา 295 ผู้เขียนจึงเสนอให้ศาลรัฐธรรมนูญ กำหนดวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญให้มีรายละเอียดเพิ่มขึ้น ในคดีที่ต้องพิจารณาปัญหาข้อเท็จจริง รวมทั้งแยกวิธีพิจารณาตามมาตรา 295 ให้มีกระบวนการพิเศษต่างหากแยกจากคดีรัฐธรรมยูญทั่วไป เพื่อให้การพิจารณาคดีดังกล่าวเป็นไปอย่างมีความชัดเจน และประสิทธิภาพยิ่งขึ้น