วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542

พัฒนาผู้ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ภายในประเทศ โดยการถ่ายทอดเทคโนโลยีการจัดการจากผู้ประกอบรถยนต์ และนำความรู้ไปปรับปรุงระบบการผลิตให้มีประสิทธิภาพขึ้น โดยกรณีศึกษา โรงงานผลิตท่อไอเสียรถยนต์ งานวิจัยนี้ ผู้ประกอบรถยนต์ได้ถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตแบบทันเวลาพอดี ในรูปของกิจกรรมความร่วมมือระหว่างบริษัทผู้ผลิตรถยนต์ และบริษัทผลิตชิ้นส่วนท่อไปเสียรถยนต์ เพื่อปรับปรุงสายการผลิต และระบบการผลิต ของชิ้นงานท่อไอเสีย อีกทั้งประเมินผลความรู้ก่อนและหลังการถ่ายทอดเทคโนโลยี โดยใช้แบบสอบถามและแบบทดสอบ พร้อมทั้งติดตามผลหลังจากได้ทำกิจกรรม ประมาณ 3 เดือน ผลการวิจัยปรากฏว่า จากการปรับปรุงสายการผลิตโดยใช้งานมาตรฐาน (standard work) ศึกษาลำดับการทำงาน และระดมสมองเพื่อปรับปรุงวิธีการทำงาน อีกทั้งปรับปรุงตำแหน่งการวางเครื่องจักร และการจัดลำดับการทำงานในสายการผลิต ผลคือสามารถลดรอบระยะเวลาการผลิต (cycle time) และชั่วโมงการทำงานต่อชิ้นในแต่ละสายการผลิต ดังนี้ รอบระยะเวลาการผลิตของสายการผลิตการดัดท่อ ลดลง 32.6% จากเดิม รอบระยะเวลาการผลิตของสายการผลิตประกอบท่อ ลดลง 25% จากเดิม รอบระยะเวลาการผลิตของสายการผลิตประทับตรา ลดลง 5% จากเดิม รอบระยะเวลาการผลิตของสายการผลิตประกอบท่อไอเสียลดลง 24.5% จากเดิม ชั่วโมงการทำงานต่อชิ้นของสายการผลิตหม้อพักกลางลดลง 2.2% จากเดิม ชั่วโมงการทำงานต่อชิ้นของสายการผลิตหม้อพักปลายลดลง 26.7% จากเดิม นอกจากนี้ยังปรับปรุงระบบการผลิตโดยใช้คัมบัง ซึ่งปรับปรุงการขนส่งโดยจัดพนักงานเดินจ่ายชิ้นงานเดิน 1 ชั่วโมงต่อครั้ง แทนที่จากเดิมพนักงานจะเดินไปเบิกชิ้นงานเอง อีกทั้งปรับปรุงการสั่งการผลิตโดยจัดทำอุปกรณ์ในการผลิตแบบทันเวลาพอดี ทำให้การควบคุมระบบคัมบังมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น และลดขนาดล็อตของชิ้นงานสำเร็จรูปจากเดิม 20 ชิ้นงานต่อรุ่น ต่อ 1 คัมบัง เหลือ 10 ชิ้นงานต่อรุ่น ต่อ 1 คัมบัง ซึ่งทำให้จำนวนชิ้นงานสำเร็จรูปลดลง 33.3% ชิ้นงานในกระบวนการผลิต สายการผลิตประกอบท่อไอเสียลดลง 44% จากเดิม สายการประทับตราลดลง 48.1% จากเดิม สายการผลิตหม้อพักปลายลดลง 40.2% จากเดิม สายการผลิตหม้อพักกลางลดลง 40% จากเดิม สายการผลิตประกอบท่อไอเสียลดลง 44% จากเดิม การประเมินผลการถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตแบบทันเวลาพอดีโดย ใช้แบบทดสอบ และแบบสอบถามความคิดเห็น พบว่า จากการทดสอบสถิติ (t-test) ระดับคะแนนหลังจากการอบรมมีระดับสูงกว่าก่อนการอบรม ที่ระดับนัยสำคัญ 0.01 และผู้ที่ได้รับการอบรมสามารถมาประยุกต์ใช้ในงานประจำวันได้ดี ส่วนการติดตามผล หลังจากกิจกรรม เป็นระยะเวลา 3 เดือน พบว่า สามารถรักษารอบระยะเวลาการผลิต และชิ้นงานสำเร็จรูปได้ ใกล้เคียงกับผลที่ได้หลังการปรับปรุงในช่วงแรก