วิทยานิพนธ์ (อ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2524

ศึกษาแหล่งจัดทำและให้บริการสาระสังเขปทาง วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีในเขตกรุงเทพมหานคร และเพื่อเสนอแนวความคิดในการปรับปรุงบริการสาระสังเขปให้ดีขึ้น ข้อมูลในการวิจัยครั้งนี้ ได้จากเอกสารสิ่งพิมพ์ที่เกี่ยวข้อง จากการสัมภาษณ์ผู้รับผิดชอบการจัดพิมพ์รายงานหรือบทความทางวิชาการ ที่มีสาระสังเขปประกอบบทความ ในสิ่งพิมพ์ประเภทต่างๆ ของหน่วยงานจำนวน 68 แห่ง และจากแบบสอบถามที่ส่งไปยังห้องสมุดเฉพาะ และศูนย์เอกสารทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จำนวน 16 แห่ง ผลการวิจัยพบว่า หน่วยงานที่มีการจัดพิมพ์เผยแพร่สาระสังเขปประกอบบทความในวารสารวิชาการ จำนวนมากที่สุดเป็นสมาคมวิชาการ ส่วนหน่วยงานที่จัดพิมพ์รายงานผลการวิจัยและรายงานประจำปี จำนวนมากที่สุดเป็นหน่วยราชการสำหรับห้องสมุดและศูนย์เอกสารที่มีการจัดทำ สาระสังเขป จำนวนมากที่สุดเป็นหน่วยงานของรัฐบาล ผู้ทำสาระสังเขปมี 2 ประเภท คือ ผู้เขียนบทความวิจัยในสิ่งพิมพ์ดังกล่าวและบรรณารักษ์ของห้องสมุดเฉพาะ และศูนย์เอกสารทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่มีการจัดทำสาระสังเขป ในเรื่องเกี่ยวกับรูปแบบของการจัดทำสาระสังเขปนั้น ผู้เขียนสาระสังเขปประกอบบทความ เสนอสาระสังเขปตามแบบแผนที่หน่วยงานจัดพิมพ์วารสาร รายงานผลการวิจัย กำหนดขึ้น ส่วนห้องสมุดและศูนย์เอกสารจัดทำสาระสังเขปจากสิ่งพิมพ์ประเภทต่างๆ ที่มีอยู่แล้ว ตามรูปแบบที่กำหนดจากนโยบายการจัดทำสาระสังเขปของห้องสมุด ผู้ใช้บริการของหน่วยงานจัดทำและให้บริการสาระสังเขปทุกประเภท ได้แก่ นักวิจัย นิสิตนักศึกษา อาจารย์ บุคลากรสังกัดหน่วยงานเดียวกัน และบุคคลที่มีความสนใจในสาขาวิชา ส่วนในด้านการให้บริการนั้นหน่วยงานทุกประเภท ยกเว้นหน่วยงานที่จัดพิมพ์รายงานผลการวิจัย มีการจัดทำดรรชนีช่วยค้น ทั้งดรรชนีผู้แต่ง และดรรชนีหัวเรื่อง ปัญหาในด้านการจัดทำและให้บริการสาระสังเขปของหน่วยงานประเภทต่างๆ จำแนกได้ดังนี้ 1. หน่วยงานผลิตสิ่งพิมพ์มีปัญหาขาดแคลนค่าใช้จ่ายในการจัดพิมพ์ และผู้ที่จะส่งบทความลงตีพิมพ์ 2. ห้องสมุดขาดแคลนบุคลากร ทั้งในด้านจำนวนและคุณภาพ กล่าวคือห้องสมุดจำนวนครึ่งหนึ่งมีผู้ปฏิบัติงานสาระสังเขปเพียง 1-2 คน ทั้งยังต้องรับภาระงานในหน้าที่อื่น นอกจากนี้ ผู้ปฏิบัติงานสาระสังเขปยังขาดความรู้พื้นฐานในสาขาวิชาเฉพาะ และยังพบว่า มีห้องสมุดเพียงร้อยละ 31.25 เท่านั้น ที่มีการอบรมบุคลากรผู้ปฏิบัติงานสาระสังเขป จากการศึกษาถึงสภาพการให้บริการสาระสังเขปในปัจจุบัน ใคร่ขอเสนอแนะดังนี้ 1. ห้องสมุดควรจะทำหน้าที่จัดบริการสาระสังเขปในฐานะหน่วยงานบริการระดับทุติยะ ภูมิ 2. สถาบันการศึกษาที่จัดสอนวิชาบรรณารักษศาสตร์ สมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทย และห้องสมุดเฉพาะที่มีการจัดบริการสาระสังเขป ควรร่วมมือกันในด้านการจัดฝึกอบรมและสัมมนาแก่บุคลากรผู้ปฏิบัติงาน สาระสังเขป 3. ควรมีศูนย์กลางรวบรวมสาระสังเขป เพื่อลดขั้นตอนในการควบคุมทางบรรณานุกรม ข้อเสนอแนะสำหรับการวิจัยในครั้งต่อไป ควรมีการวิจัยในเรื่องนี้ในอีก 5-10 ปีข้างหน้า เพื่อทราบพัฒนาการของบริการสาระสังเขป การเปลี่ยนแปลงต่างๆ ของการดำเนินงานในช่วงเวลานั้น ๆ ตลอดจนความร่วมมือในระหว่างหน่วยงานบริการสาระสังเขป