วิทยานิพนธ์ (ภ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2545

พัฒนาและจัดตั้งรูปแบบที่เหมาะสมในการให้การบริบาลทางเภสัชกรรม สำหรับผู้ป่วยสูงอายุบนหอผู้ป่วยอายุรกรรม ที่โรงพยาบาลธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ ระหว่างวันที่ 1 ตุลาคม 2545 ถึง 31 มกราคม 2546 ประชากรตัวอย่างได้แก่ผู้ป่วยสูงอายุรับใหม่ ณ หอผู้ป่วยอายุรกรรมชายอายุตั้งแต่ 60 ปี ได้รับยาตั้งแต่ 1 รายการขึ้นไป โดยดำเนินงานบริบาลทางเภสัชกรรมตามรูปแบบที่กำหนด มีการบ่งชี้และรวบรวมปัญหาจากการใช้ยา รวมทั้งบทบาทของเภสัชกรในการดำเนินงานต่อปัญหาจากการใช้ยาที่พบ ประเมินทัศนคติของแพทย์ พยาบาลและความพึงพอใจของผู้ป่วยที่ได้รับการบริการจากเภสัชกรด้วยแบบสอบถาม ผลการวิจัยพบว่าเภสัชกรสามารถให้การบริบาลทางเภสัชกรรมแก่ผู้ป่วยสูงอายุ 76 ราย ผู้ป่วยอาการดีขึ้นแพทย์อนุญาตให้กลับบ้านได้ 35 ราย และเภสัชกรติดตามผู้ป่วยจนกระทั่งกลับมาติดตามผลการรักษาครั้งแรกได้ 20 ราย พบปัญหาจากการใช้ยาทั้งสิ้น 58 ปัญหา เป็นปัญหาจากการใช้ยาขณะผู้ป่วยอยู่บนหอผู้ป่วยจำนวน 57 ปัญหา (31 ราย) คิดเป็น 98.3% ของปัญหาจากการใช้ยา และปัญหาจากการใช้ยาเมื่อผู้ป่วยกลับมาติดตามการรักษา 1 ปัญหา (1 ราย) ปัญหาจากการใช้ยาที่พบขณะผู้ป่วยอยู่บนหอผู้ป่วย เป็นปัญหาจากการสั่งใช้ยา ปัญหาการติดตามการใช้ยาและการตอบสนองต่อยา ปัญหาจากการใช้ยาทั้งสิ้นได้รับการแก้ไข 52 ปัญหา คิดเป็น 89.7% และปัญหาที่ต้องเฝ้าระวัง 6 ปัญหาคิดเป็น 10.3% เภสัชกรได้ประสานงานกับแพทย์และปัญหาได้รับการแก้ไขตามข้อเสนอแนะของเภสัชกร คิดเป็น 87.7% โดยกิจกรรมที่เภสัชกรได้ดำเนินการต่อปัญหาที่เกิดขึ้นมากที่สุดคือ การให้คำแนะนำต่อแพทย์ในการปรับเปลี่ยนขนาดยา ในส่วนของผลการทดสอบความเห็นร่วมในการบ่งชี้ปัญหา จากการรักษาด้วยยาของแพทย์และผู้วิจัย พบว่าแพทย์และผู้วิจัยมีความเห็นตรงกันเป็นส่วนใหญ่ในปัญหาที่เกิดขึ้น (K=0.9) การประเมินผลการดำเนินงานพบว่าบุคลากรทางการแพทย์ และผู้ป่วยมีความพึงพอใจต่อการปฏิบัติงานของเภสัชกร ซึ่งช่วยลดปัญหาจากการใช้ยาและทำให้ผู้ป่วยได้รับประโยชน์สูงสุดจากการใช้ยา ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่าควรจัดตั้งให้มีงานบริบาลทางเภสัชกรรม และขยายงานไปยังหอผู้ป่วยอื่นต่อไปและการวิจัยต่อไปในอนาคต ควรมีการศึกษาเพิ่มเติมถึงคุณภาพของงานบริบาลทางเภสัชกรรม ในแง่ผลลัพธ์ด้านอาการทางคลินิกของผู้ป่วย หรือผลลัพธ์ทางด้านเศรษฐศาสตร์ด้วย