วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2546

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาวิธีการจําแนกพื้นที่ปลูกฝิ่นขนาดเล็กด้วย เทคนิคการจําแนกระดับละเอียดกว่าจุดภาพ กับภาพดาวเทียมแลนด์แซต 7 ปัจจุบัน ยังคงมีการลักลอบปลูกฝิ่นและการค้าในประเทศไทยอย่างต่อเนื่อง สํานักงานป้องกันและปราบปรามยาเสพติดกำหนดให้สานักงานป้องกันและปราบปรามยาเสพติดภาคเหนือเป็นหน่วยงานที่มีหน้าที่ดำเนินการสำรวจพื้นที่ปลูกฝิ่นเพื่อเป็นข้อมูลสนับสนุนในการเข้าตัดทําลาย และนําภาพดาวเทียมมาใช้เพื่อเพิ่มศักยภาพในการสํารวจพื้นที่ปลูกฝิ่น ในการศึกษานี้ใช้พื้นที่บริเวณอําเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งเป็นอำเภอหนึ่งทางภาคเหนือที่สำรวจพบพื้นที่ปลูกฝิ่นกระจัดกระจายอยู่เป็นจำนวนมาก ในปัจจุบันผู้ปลูกฝิ่นพยายามหลีกเลี่ยงการตรวจพบ กล่าวคือ การปลูกโดยแบ่งแปลงย่อย ปลูกฝิ่นในช่วงเวลาต่อเนื่องกัน ปลูกเป็นแปลงขนาดเล็กปะปนอยู่กับพืชชนิดอื่น และปลูกฝิ่นนอกฤดู โดยอาศัยเทคนิคการให้น้ำที่เหมาะสม เป็นต้น ทั้งนี้เพื่อหลีกเลี่ยงการตัดทำลายจากเจ้าที่ การศึกษานี้ใช้ภาพดาวเทียมแลนด์แซต 7 บันทึกภาพเมื่อวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2546 Path-Row 141-047 การจําแนกพื้นที่ปลูกฝิ่นด้วยเทคนิคการจำแนกระดับละเอียดกว่าจุดภาพเริ่มด้วยการจัดทํา Pure Signature ของแปลงฝิ่นเพื่อจะนําไปใช้เป็นตัวแทนของวัตถุที่ต้องการจําแนก มีขั้น ตอนการกําจัดค้าวัตถุพื้นหลัง การปรับแก้ความผันแปรในชั้นบรรยากาศ การหาค่าสะท้อนของ วัตถุที่สนใจ และการจําแนกข้อมูล สุดท้ายใช้ค่าตัวแปรที่กล่าวข้างต้นทั้งหมดมาใช้จําแนกพื้นที่ ปลูกฝิ่น โดยผลลัพธ์ที่ได้แสดงในรูปแบบของอัตราส่วนที่พบวัตถุที่สนใจพร้อมกับมีตารางเชิง บรรยายประกอบ การศึกษานี้ได้เปรียบเทียบผลลัพธ์ที่ได้จากวิธีการจําแนกประเภทแบบกํากับดูแลและเทคนิคการจำแนกระดับละเอียดกว่าจุดภาพ พบว่าการจำแนกพื้นที่ปลูกฝิ่นด้วยเทคนิคการจำแนกระดับละเอียดกว่าจุดภาพสามารถตรวจหาพื้นที่ปลูกฝิ่นได้แม่นยํากว่าคิดเป็นร้อยละ 89 ส่วนการจําแนกแบบกํากับดูแลคิดเป็นร้อยละ 72 แต่อย่างไรก็ตามในทางปฏิบัติการนําเทคนิค การจําแนกดังกล่าวมาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการตรวจหาแปลงฝิ่นขนาดเล็ก นอกเหนือจาก การวิเคราะห์ด้วยสายตา และการจําแนกแบบกํากับดูแล พบว่ามีข้อจํากัดในเรื่องของ Commission Error อยู่เป็นจำนวนมากถึงร้อยละ 48