วิทยานิพนธ์(วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2548

โพรเจสเทอโรนเป็นฮอร์โมนในกลุ่มสเตอรอยด์ มีน้ำหนักโมเลกุล 314 ดาลตัน ฮอร์โมนนี้ถูกสร้างและหลั่งออกมาสู่น้ำนมและกระแสเลือด ในวงรอบการเป็นสัดและในขณะตั้งท้องของโคนม โดยระดับโพรเจสเทอโรนจะสูงสุดประมาณวันที่ 21 และ 22 ของการตั้งครรภ์ ดังนั้นในการหาระยะเวลาเป็นสัดของโคนมเพื่อกำหนดวันผสมพันธุ์ที่ถูกต้อง และการตรวจสอบการตั้งครรภ์สามารถทำได้โดยการวัดระดับโพรเจสเทอโรน ในการวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อผลิตโมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อโพรเจสเทอโรน สำหรับนำไปผลิตเป็นชุดตรวจหาปริมาณโพรเจสเทอโรน ในการเตรียมเซลล์ไฮบริโดมาที่ผลิตโมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อโพรเจสเทอโรนนั้น ได้หลอมรวมเซลล์ทั้งหมด 4 ครั้ง ได้เซลล์ไฮบริโดมาที่ผลิตโมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อโพรเจสเทอโรน จำนวน 12 โคลน คือโคลนรหัส 2/A3-F1, 3/F7-F1, 1/10B10-F4, 2/A3-F4, 3/C9-F4, 3/D7-F4, 3/E4-F4, 3/F7-F4, 4/E11-F4, 5/G7/F4, 5/H2-F4 และ 5/H8-F4 จากการศึกษาสมบัติของโมโนโคลนอลแอนติบดี พบว่าโมโนโคลนอลแอนติบอดีรหัส 2/A3-F4, 3/C9-F4, 3/F7-F4, 4/E11-F4 และ 5/H8-F4 มีไอโซไทป์เป็น lgG1 รหัส 3/D7-F4 และ 5/G7/F4 มีไอโซไทป์เป็น lgG2a รหัส 2/A3-F1, 3/F7-F1 และ 1/10B10-F4 มีไอโซไทป์เป็น lgG3 หรัส 3/E4-F4 และ 5/H2-F4 มี ไอโซไทป์เป็น lgG2b และ lgM ตามลำดับ เมื่อทดสอบความจำเพาะในการจับกับโพรเจสเทอโรนในรูปอิสระ พบว่าโมโนโคลนอลแอนติบอดีรหัส 2/A3-F1 และ 3/F7-F1 ไม่มีความจำเพาะกับโพรเจสเทอโรนในรูปอิสระ ส่วนโมโนโคลนอลแอนติบอดีที่เหลืออื่นๆ อีก 10 โคลน มีความจำเพาะกับโรเจสเทอโรนในรูปอิสระ โดยมีค่า IC50 อยู่ในช่วง 2-361 นาโนกรัมต่อมิลลิตร และมีค่า LOD อยู่ในช่วง 0.03-80 นาโนกรัมต่อมิลลิลิตร เมื่อนำโมโนโคลนอลแอนติบอดีเหล่านี้ ไปทดสอบการทำปฏิกิริยาข้ามกับสารในกลุ่มฮอร์โมนสเตอรอยด์ พบว่าโมโนโคลน 3/D7-F4, 3/E4-F4 ทำปฏิกิริยาข้ามกับสารในและนอกกลุ่มฮอร์โมนสเตอรอยด์ต่ำกว่า 0.01%