วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาถึงความแตกต่างของสามารถในการดูดซึมของลำไส้เล็กในผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่องที่มีภาวะ wasting syndrome และไม่มีภาวะ wasting syndrome วิธีการวิจัย: ผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่องจากเชื้อเอชไอวีในระยะมีอาการบ่งถึงภูมิคุ้มกันบกพร่องอายุตั้งแต่ 15-70 ปีที่มารับการรักษาในคลินิก immune โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ โดยที่ไม่มีภาวะอุจจาระร่วมเรื้อรังและ/หรือไข้เรื้อรังได้แบ่งผู้ป่วยเป็น 2 กลุ่มคือกลุ่มที่มีปัญหาน้ำหนักลดและกลุ่มที่ไม่มีปัญหาน้ำหนักลด แล้วทดสอบความสามารถในการดูดซึมของลำไส้เล็กโดยวิธีมาตรฐาน 25 gm D-xylose test ผลการวิจัย: ผู้ป่วยทั้งหมดจำนวน 32 รายโดยเป็นเพศชาย 21 รายและเพศหญิง 11 ราย มีอายุระหว่าง 25-50 ปี เป็นกลุ่มที่มีปัญหาน้ำหนักลด 18 รายและกลุ่มที่ไม่มีปัญหาน้ำหนักลด 14 ราย ผู้ป่วยทั้ง 2 กลุ่มไม่พบมีความแตกต่างในเรื่องของอายุ, ดัชนีมวลรวมของร่างกาย, น้ำหนักตัว, ระดับ CD4 count, ระยะเวลาที่พบว่ามีภูมิคุ้มกันต่อเชื้อเอชไอวีในเลือด, ระดับครีเอตินีนในเลือด, ระดับโปรตีนอัลบูมินในเลือด, ระดับไขมันไตรกรีเซอไรด์ในเลือด, การได้รับยาต้านไวรัสเอขไอวี, การได้รับยาปฏิชีวนะซัลฟาเพื่อป้องการติดเชื้อฉกฉวยโอกาส โดยที่ปริมาณน้ำตาล D-xylose ในผู้ป่วยกลุ่มที่มีและไม่มีปัญหาน้ำหนักลดเท่ากับ 3.96+-2.8 กรัมและ 5.95+-2.5 กรัมตามลำดับซึ่งมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (ค่าความน่าจะเป็นน้อยกว่า 0.05) ในการวิเคราะห์กลุ่มย่อยในผู้ป่วยกลุ่มที่ไม่มีปัญหาน้ำหนักลดพบว่าดัชนีมวลรวมของร่างกายมีความสัมพันธ์กับความสามารถในการดูดซึมของลำไส้เล็กโดยมีค่าสัมประสิทธิ์ความสัมพันธ์เท่ากับ 0.65 และค่าความน่าจะเป็นเท่ากับ 0.01 และดัชนีมวลรวมของร่างกายมีผลต่อความผิดปกติของการทำงานของลำไส้เล็กโดยมีค่าความน่าจะเป็นเท่ากับ 0.007 สรุป: ผลการทดสอบพบว่าความสามารถในการดูดซึมของลำไส้เล็กลดลงทั้งในกลุ่มผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่องจากเชื้อเอชไอวีที่ไม่มีอุจจาระร่วงเรื้อรังที่มีปัญหา wasting syndrome และ non-wasting syndrome ที่เริ่มมีน้ำหนักลดไม่มาก ความผิดปกติของการดูดซึมของลำไส้เล็กเป็นลักษณะที่พบได้บ่อยในผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่องจากเชื้อเอชไอวีที่มีปัญหา wasting ซึ่งตรวจด้วยวิธีมาตราฐาน 25 gm D-xylose test วิธีการนี้อาจใช้ในการทำนายถึงโอกาสเกิดการลดลงของน้ำหนักตัวของผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่องจากเชื้อเอชไอวีได้