การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณ ของนักเรียนชายและนักเรียนหญิง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนวัดเขมาภิรตาราม จังหวัดนนทบุรี ที่อ่านเรื่องตรงและไม่ตรงกับความสนใจ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2542 โรงเรียนวัดเขมาภิรตาราม จังหวัดนนทบุรี จำนวน 40 คน เป็นชาย 20 คน หญิง 20 คน ซึ่งมีคะแนนเฉลี่ยวิชาภาษาไทยในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2542 ใกล้เคียงกัน ใช้เวลาในการทดลอง 14 คาบ คาบละ 50 นาที เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ (1) แบบทดสอบ วัดผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณ และ (2) แผนการสอนอ่านอย่างมีวิจารณญาณ วิเคราะห์ ข้อมูลโดยใช้การทดสอบที ผลการวิจัยปรากฏวว่า (1) ผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณของนักเรียนที่อ่านเรื่อง ตรงและไม่ตรงกับความสนใจไม่แตกต่างกัน (2) ผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณก่อนและหลัง การทดลองของนักเรียนที่อ่านเรื่องตรงและไม่ตรงกับความสนใจแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทาง สถิติที่ระดับ .05 โดยกลุ่มที่อ่านเรื่องตรงและไม่ตรงกับความสนใจมีผลสัมฤทธิ์หลังเรียน สูงกว่าก่อนเรียน และ (3) ผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณของนักเรียนชายและนักเรียนหญิง ที่อ่านเรื่องตรงและไม่ตรงกับความสนใจของเพศชายและเพศหญิงแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทาง สถิติที่ระดับ .05 โดยนักเรียนชายมีผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณในเรื่องที่ไม่ตรงกับความ สนใจสูงกว่านักเรียนหญิง และนักเรียนหญิงมีผลสัมฤทธิ์การอ่านอย่างมีวิจารณญาณในเรื่องที่ ตรงกับความสนใจสูงกว่านักเรียนชาย