ความมุ่งหมายของการวิจัยนี้เพื่อศึกษาวิเคราะห์เพลงเพื่อชีวิต ระหว่างพ.ศ. 2516-พ.ศ.2534 โดยศึกษาวิเคราะห์ในด้านเนื้อหา รูปแบบการประพันธ์คำร้อง และกลวิธีการใช้ภาษาและรายงาน ผลการศึกษาแบบพรรณาวิเคราะห์ เนื้อหาของเพลงเพื่อชีวิต สามารถ จำแนกเนื้อหาได้เป็น 2 ช่วงคือ ช่วง พ.ศ.2516-พ.ศ. 2519 และช่วงหลัง พ.ศ.2519-พ.ศ.2534 ช่วง พ.ศ.2516-พ.ศ.2519 เป็นช่วงที่เนื้อหาของเพลงเพื่อชีวิตมีลักษณะการชี้นำทางการเมือง ได้แก่ การปลูกจิตสำนึกให้คนมีความรักความสามัคคีและเสียสละเพื่อสังคม มีการตอกย้ำแนวคิดเกี่ยวกับการเสียสละชีวิตในการต่อสู้ทางการเมือง การสะท้องปัญหาต่าง ๆ ทางการเมือง ปัญหาความยากจนของชาวนา และผู้ใช้แรงงาน มีเนื้อหาการยกย่องชมเชยบุคคล เช่น จิตร ภูมิศักดิ์ วีรชน ชาวนา ผู้ใช้แรงงาน สตรีและครู และมีเนื้อหาเกี่ยวกับการ ให้กำลังใจ ช่วงหลัง พ.ศ.2519-พ.ศ.2534 ลักษณะของเนื้อหา จะมีความหลากหลายกว่าช่วงแรกที่ปรากฏมากที่สุดคือ การสะท้อน ภาพความจริงปัญหาของประชาชนและแนวทางแก้ไขเน้นหนักไปใน ทางปัญหาสังคมและเศรษฐกิจมากกว่าการเมืองการปกครอง รองลงไปเป็นลำดับคือ การให้ข้อคิดด้านต่าง ๆ เช่น การทำงาน การดำเนินชีวิต และข้อคิดเกี่ยวกับความดีและทำดีตามหลักคำสอน ทางพุทธศาสนา การปลุกจิตสำนึกด้านต่างๆ เนื้อหาเกี่ยวกับการ ให้ความหวังและกำลังใจ ความรัก การคัดค้านต่อต้าน และ การยกย่องชมเชย ตลอดจนการกล่าวถึงการทำงานของศิลปินเพลงเพื่อชีวิต รูปแบบการประพันธ์ไม่ตรงตามฉันทลักษณ์เดิมมากกว่าตรงตามฉันทลักษณ์เดิม และจังหวะของคำประพันธ์จะแตกต่างจากฉันทลักษณ์เดิม เพื่อให้สัมพันธ์กับ จังหวะของตนตรี กลวิธีการใช้ภาษาโดยศึกษาในเรื่องของการใช้คำ โวหารน้ำเสียงและการตั้งชื่อเพลงในด้านการใช้คำเพลงเพื่อชีวิต นิยมใช้คำง่ายการซ้ำคำ คำภาษถิ่น คำภาษาพูด คำอุทาน คำซ้อน คำภาษาต่างประเทศ การปรุงศัพท์ คำเลียนเสียงธรรมชาติ คำศัพท์ยาก คำผวน คำเสี่ยงระคาย คำย่อ โวหารที่ใช้คือ บรรยายโวหาร อุปมาโวหาร เทศนโวหาร สาธกโวหาร และพรรณาโวหาร น้ำเสียงที่ปรากฏได้แก่ น้ำเสียงถากถางค่อนว่าตำหนิติเตียน น้ำเสียงคับแค้นขมขื่น น้ำเสียงอ่อนโยนเคร่งขรึม เอาจริงเอาจัง น้ำเสียงยกยองสรรเสริญ น้ำเสียงร่าเริงมีอารมณ์ขัน และน้ำเสียงยั่วยุ ในด้านการตั้งชื่อเพลง ส่วนใหญ่นิยมการตั้งชื่อเพลงแบบตรงตัว ตั้งชื่อเพลงแบบเร้าความสนใจ แบบเป็นรูปคำถาม แบบเปรียบเทียบ และแบบขัดความ ผลจากการศึกษา วิเคราะห์เพลงเพื่อชีวิตระหว่าง พ.ศ.2516-2534 พบว่า เพลงเพื่อชวิตเป็นวรรณกรรมที่มีเนื้อหาหลากหลายแฝงด้วยข้อคิดและฯ