ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การเก็บเงินรัชชูปการและผลกระทบต่อสังคมไทย ระหว่าง พ.ศ. 2444 - 2482

หน่วยงาน ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การเก็บเงินรัชชูปการและผลกระทบต่อสังคมไทย ระหว่าง พ.ศ. 2444 - 2482
นักวิจัย : สมศักดิ์ มหาทรัพย์สกุล
คำค้น : เงินรัชชูปการ , ภาวะสังคม , Poll-tax , Social condition
หน่วยงาน : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2534
อ้างอิง : http://www.thaithesis.org/detail.php?id=49118
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

ความมุ่งหมายของการวิจัยนี้เพื่อศึกษาความจำเป็นของรัฐ ที่จะต้องมีรายได้มาใช้ในการบริหารราชการแผ่นดิน รัฐบาล ในสมัยอยุธยาจึงกำหนดให้ชายฉกรรจ์ทุกคนซึ่งเรียกว่าไพร่ ต้องมาทำงานให้แก่รัฐ แต่ในเวลาต่อมาเมื่อการค้ากับต่างประเทศ ขยายตัวมกขึ้น รัฐบาลจึงอนุญาตให้ไพร่ที่อาศัยอยู่ในท้องถิ่นห่างไกล หรือในท้องถิ่นที่มีสินค้าที่ทางรัฐบาลต้องการนำไปขายกับต่างประเทศ สามารถส่งสินค้าดังกล่าวมาแทนการทำงานได้ การเกณฑ์แรงงานไพร่ เป็นภาวะหนักของไพร่สืบทอดมาหลายชั่วอายุคน ในสมัยอยุธยาตอนปลาย ไพร่พยายามหลบหนีหรือหลีกเลี่ยงการถูกเกณฑ์แรงงาน สถานการณ์ ดังกล่าวยิ่งเลวลงเรื่อย ๆ จวบจนกระทั่งสิ้นอาณาจักรอยุธยา ความเปลี่ยนแปลงทางด้านสังคม เศรษฐกิจ และการปกครองที่เกิดขึ้น ในช่วงสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นทำให้รัฐบาลเปลี่ยนมาเก็บเงิน รัชชูปการจากไพร่คนละ 18 บาทต่อปีแทนการส่งส่วยสิ่งของชนิดต่าง ๆ ให้แก่รัฐ หรือมาทำงานให้รัฐเหมือนกับบรรพบุรุษที่รับภาระสืบเนื่องกันมา พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวซึ่งขึ้นครองราชย์ใน พ.ศ. 2411 ทรงเห็นว่ากำหนดอัตราเงินรัชชูปการที่ไพร่ต้องเสียเมื่อเทียบกับ สภาพทางเศรษฐกิจมีอัตราค่อนข้างสูง จึงทรงลดอัตราเก็บเงินรัชชูปการ ลงเหลือคนละ 6 บาทต่อปี ซึ่งเป็นผลทำให้รัฐบาลมีรายได้มากขึ้น เพราะอัตราดังกล่าวค่อนข้างต่ำจนทำให้ไพร่เห็นว่าการหลบหนี การถูกเกณฑ์แรงงานหรือหลีกเลี่ยงไม่ชำระเงินรัชชูปการไม่คุ้มค่ากับ ผลเสียที่จะเกิดขึ้นตามมาภายหลังการเก็บเงินรัชชูปการได้ทิ้งผล กระทบไว้ในประวัติศาสตร์สังคมไทยสองประการกล่าวคือ ประการแรกเป็นการปลดปล่อยไพร่ให้พ้นจากภาระการถูกเกณฑ์แรงงาน ในขณะเดียวกันก็สร้างความเข้มแข็งในอำนาจทางการปกครอง ของสถาบันพระมหากษัตริย์โดยเฉพาะแก่รัชกาลที่ 5 ในขณะที่ทำให้ อำนาจทางการปกครองและผลประโยชน์ทางเศาษฐกิจของขุนนางลดลง ประการที่สอง การเก็บเงินรัชชูปการเป็นวิธีการเก็บภาษีที่ไม่ยุติธรรม เนื่องจากที่กำหนดให้ราษฎรทุกคนเสียเท่ากัน นอกจากนั้นยังทำให้รัฐบาล ไม่อาจมีรายได้เพิ่มขึ้นตามความก้าวหน้าทางเศรษฐกิจของประเทศอีกด้วย เมื่อย่างเข้าสู่ทศวรรษที่ 4 ของศตวรรษที่ 20 การเก็บเงินรัชชูปการ ซึ่งครั้งหนึ่งเป็นวิธีการแก้ปัญหาในเรื่องการเก็บภาษีอันชาญฉลาดของรัฐ ได้กลายเป็นสิ่งที่ล้าสมัยและเป็นอุปสรรคต่อความก้าวหน้าของประเทศ จุดจบของการเก็บเงินรัชชูปการซึ่งก็คล้ายกับจุดกำเนิดของมันเอง ที่เป็นผลจากเงื่อนไขของการเปลี่ยนแปลงตามกาลเวลาทั้งด้านสังคม เศรษฐกิจและการปกครอง เมื่อรัฐบาลประกาศใช้พระราชบัญญัติ ประมวลรัษฎากร พ.ศ. 2481

บรรณานุกรม :
สมศักดิ์ มหาทรัพย์สกุล . (2534). การเก็บเงินรัชชูปการและผลกระทบต่อสังคมไทย ระหว่าง พ.ศ. 2444 - 2482.
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
สมศักดิ์ มหาทรัพย์สกุล . 2534. "การเก็บเงินรัชชูปการและผลกระทบต่อสังคมไทย ระหว่าง พ.ศ. 2444 - 2482".
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
สมศักดิ์ มหาทรัพย์สกุล . "การเก็บเงินรัชชูปการและผลกระทบต่อสังคมไทย ระหว่าง พ.ศ. 2444 - 2482."
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2534. Print.
สมศักดิ์ มหาทรัพย์สกุล . การเก็บเงินรัชชูปการและผลกระทบต่อสังคมไทย ระหว่าง พ.ศ. 2444 - 2482. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2534.