โครงการศาลาประชาธิปไตยเป็นผลมาจากการกำหนดนโยบายทางการเมืองของรัฐบาลในการพัฒนาประชาธิปไตยโดยมีวัตถุประสงค์ที่จะปลูกฝังอุดมการณ์ประชาธิปไตยให้แก่ประชาชนโดยเน้นพื้นที่ในชนบท มีหน่วยงานของรัฐเป็นผู้รับผิดชอบคือ ศูนย์ประสานงานทหารกองหนุนแห่งชาติ ร่วมกับกองงานความมั่นคง กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทยเริ่มดำเนินการจัดตั้งศาลาประชาธิปไตยเมื่อปี พ.ศ. 2526เป็นต้นมา ในการดำเนินงานของโครงการศาลาประชาธิปไตยนั้นเน้นการฝึกประชาธิปไตยในทางปฏิบัติให้ประชาชน โดยเป็นศูนย์กลางรองรับการดำเนินกิจกรรมของหน่วยงานต่าง ๆ ทั้งภาครัฐบาลและเอกชนที่ดำเนินการในพื้นที่ และเป็นศูนย์กลางการประสานประโยชน์ระหว่างกลุ่ม อีกทั้งส่งเสริมให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในกิจกรรมทางการเมืองให้มากที่สุด ในการวิจัยครั้งนี้ได้ศึกษาในเชิงประเมินผลของโครงการศาลาประชาธิปไตย โดยเลือกสุ่มตัวอย่างจากประชาชนที่อาศัยอยู่ในเขตตำบลหนองยาว อำเภอพนมสารคาม จังหวัดฉะเชิงเทรา ซึ่งมีประชาชนที่อยู่ในเขตโครงการศาลาประชาธิปไตยและนอกเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย โดยนำมาศึกษาเปรียบเทียบความสัมพันธ์ของตัวแปรต่าง ๆ คือ ภูมิหลังสังคมกรณ์ทางการเมือง ความรู้ความเข้าใจทางการเมืองความสนใจทางการเมือง ทัศนคติทางการเมือง อุดมการณ์ประชาธิปไตย และการมีส่วนร่วมทางการเมือง โดยใช้จำนวนตัวอย่างทั้งสิ้น 251 คน แบ่งเป็น ผู้ที่อาศัยอยู่ในเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย 126 คน ผู้ที่อาศัยอยู่นอกเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย 125 คน และนำข้อมูลมาวิเคราะห์โดยใช้วิธีวิเคราะห์แบบ chi-square และregression ซึ่งผลการวิเคราะห์สามารถแบ่งออกได้เป็น 3 ประเด็นใหญ่ ๆ ดังนี้ 1. ตัวแปร สัมคมกรณ์ทางการเมือง ความสนใจทางการเมือง ทัศนคติทางการเมือง การมีส่วนร่วมทางการเมืองต่างก็มีความสัมพันธ์กันกับอุดมการณ์ประชาธิปไตยอย่างน่าเชื่อถือได้ทางสถิติ ทั้งผู้ที่อาศัยอยู่ในเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย และอาศัยอยู่นอกเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย 2. สำหรับการเป็นสมาชิกกลุ่มซึ่งเป็นตัวแปรหนึ่งในตัวแปรภูมิหลังนั้น มีความสัมพันธ์กับอุดมการณ์ประชาธิปไตยอย่างน่าเชื่อถือได้ทางสถิติ ทั้งผู้ที่อาศัยอยู่ในเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย และอาศัยอยู่นอกเขตโครงการศาลาประชาธิปไตย 3. ตัวแปรความรู้ความเข้าใจทางการเมืองมีความสัมพันธ์กับอุดมการณ์ประชาธิปไตย เฉพาะกลุ่มตัวอย่างที่อาศัยอยู่ในเขตโครงการศาลาประชาธิปไตยเท่านั้น จากผลการศึกษานี้ทำให้พอจะสรุปได้ว่า โครงการศาลาประชาธิปไตยนั้นสามารถทำให้ประชาชนที่อาศัยอยู่ในเขตโครงการศาลาประชาธิปไตยมีความรู้ความเข้าใจทางการเมืองที่ดีขึ้น ซึ่งนำไปสู่การมีอุดมการณ์ประชาธิปไตยที่สูงขึ้น