การศึกษานี้เป็นการหาต้นทุนการบริหารและการดำเนินงานของคลังยาโรงพยาบาลขอนแก่น ในปีงบประมาณ พ.ศ.2543 แล้วนำมาเปรียบเทียบกับต้นทุนที่ได้จากการจำลองสถานการณ์ ด้วย การจำแนกยาด้วย ABC Classification ร่วมกับปริมาณการจัดซื้อที่ประหยัด (ABC/EOQ system) พบว่าการบริหารยาคงคลังในระบบเดิมมีต้นทุนรวม 3.34 ล้านบาท แบ่งเป็นต้นทุนจัดซื้อยา 1.54 ล้านบาท และต้นทุนการเก็บรักษา 1.80 ล้านบาท สัดส่วนการเก็บรักษาต่อมูลค่ายาคงคลังเฉลี่ย (Inventory carrying fraction) เท่ากับร้อยละ 15.18 ต้นทุนการจัดซื้อเท่ากับ 421.31 บาท ต่อการจัดซื้อยา 1 รายการ การหมุนเวียนยา (Inventory turnover) มีค่า 7.9 ระดับการให้ บริการเฉลี่ย (Service level) เท่ากับร้อยละ 81.3 ค่าใช้จ่ายต่อมูลค่าที่จ่าย (Expense ratio) เท่ากับร้อยละ 3.6 เมื่อทดลองจำลองระบบ ABC/EOQ มาใช้และเพิ่มระดับการให้บริการ จากร้อยละ 81.3 ของระบบเดิมมาเป็นร้อยละ 95 ผลปรากฏว่าต้นทุนการบริหารยาคงคลังไม่ เปลี่ยนแปลง เมื่อจำแนกยาออกเป็น 3 กลุ่มตามปริมาณการใช้ด้วยระบบ ABC Classification พบว่าในยากลุ่ม A เมื่อเพิ่มระดับการให้บริการจากระบบเดิมร้อยละ 82.75 เป็นร้อยละ 95 ในระบบ ABC/EOQ ต้นทุนการบริหารยาคงคลังไม่เปลี่ยนแปลง ในยากลุ่ม B เมื่อเพิ่มระดับการ ให้บริการจากระบบเดิมร้อยละ 83.73 เป็นร้อยละ 95 ในระบบ ABC/EOQ จะทำให้ต้นทุนสูงขึ้น ร้อยละ 15.19 แต่ในยากลุ่ม C การบริหารในระบบ ABC/EOQ มีต้นทุนที่น้อยกว่าร้อยละ 13.84 เมื่อเพิ่มระดับการให้บริการจากเดิมร้อยละ 75.5 เป็นร้อยละ 95 การศึกษาความเป็นไปได้ที่จะนำระบบ ABC/EOQ มาใช้ในการดำเนินการจริง ด้วยการใช้ Delphi technique พบว่าระบบ ABC/EOQ มีความเป็นไปได้ที่จะนำมาใช้ในการบริหารยาคงคลัง ในโรงพยาบาล ซึ่งปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้นได้คือ การหาต้นทุนในการบริหารคลังยาที่ประกอบด้วย ต้นทุนในการเก็บรักษาและต้นทุนการจัดซื้อยา เนื่องจากเจ้าหน้าที่ขาดองค์ความรู้ในการหาต้นทุน และขาดข้อมูลที่จะใช้ในการหาต้นทุนดังกล่าว ดังนั้นควรมีการฝึกอบรมเจ้าหน้าที่ มีการจัดทำ คู่มือการหาต้นทุน และการหาต้นทุนควรทำในรูปของคณะกรรมการ ผลจากการศึกษาครั้งนี้มี ข้อเสนอแนะคือ การบริหารยาในโรงพยาบาลขอนแก่น หรือโรงพยาบาลที่มีขนาดและเงื่อนไข ที่คล้ายคลึงกับโรงพยาบาลขอนแก่น ควรจะนำระบบการจัดซื้อยาในระบบ ABC/EOQ ใช้ในการ บริหารยาคงคลัง จะทำให้ระดับการให้บริการสูงขึ้นในขณะที่ต้นทุนไม่สูงขึ้น และปริมาณยาคงคลัง เฉลี่ยที่เหมาะสมของโรงพยาบาลขอนแก่นคือประมาณ 2 เดือน จะเป็นปริมาณที่สามารถเพิ่ม ระดับการให้บริการที่สูงขึ้น และต้นทุนการบริหารไม่เปลี่ยนแปลง