โปงลางเป็นเครื่องดนตรีพื้นบ้านประเภทเครื่องตีทำนองที่เป็นเอกลักษณ์อย่างหนึ่ง ของชาวอีสาน วิทยานิพนธ์เรื่อง กระบวนการสืบสานดนตรีโปงลางในจังหวัดกาฬสินธุ์ มี วัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการสืบสานดนตรีโปงลางในจังหวัดกาฬสินธุ์ รวมถึงประวัติ ความเป็นมา พัฒนาการ องค์ประกอบทางดนตรี และบทบาทหน้าที่ของดนตรีโปงลาง การวิจัย ครั้งนี้เป็นการศึกษาทางมานุษยวิทยา ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการศึกษาข้อมูล จากเอกสารที่เกี่ยวข้อง และการศึกษาในภาคสนาม ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2539 ถึงเดือน กุมภาพันธ์ 2541 ผลการศึกษาพบว่า กระบวนการสืบสานดนตรีโปงลางในจังหวัดกาฬสินธุ์เป็นกระบวนการ ถ่ายทอดกันทางเครือญาติโดยใช้วิธีมุขปาฐะ เริ่มจากการบรรเลงเดี่ยวๆ ตามไร่นาเข้าสู่ ชุมชนเพื่อให้ความบันเทิงแก่สมาชิกในสังคมเมื่อมีงานประเพณีต่างๆ โดยเฉพาะฮีตสิบสอง คลองสิบสี่ มีการผสมวงปรับเปลี่ยนเป็นศิลปะการแสดงเผยแพร่ผ่านสื่อต่างๆ เข้าสู่สถานศึกษา ย้อนกลับเข้าไปหาชุมชนอีกครั้งหนึ่งในลักษณะศิลปะการแสดงที่มีแบบแผนและมีการถ่ายทอดโดยใช้ ระบบโน้ตเป็นส่วนใหญ่ ปัจจุบันการศึกษา กิจกรรมของชุมชน และถ้วยรางวัลพระราชทานเป็นปัจจัย สำคัญที่ทำให้ดนตรีโปงลางในจังหวัดกาฬสินธุ์สืบสานและสืบทอดอยู่ได้ ส่วนการศึกษาด้านประวัติ ความเป็นมานั้นพบว่า โปงลาง เดิมเรียกว่า ขอลอหรือกอลอ มีอยู่ตามเถียงไร่นาสำหรับคนเฝ้า ไร่นาตีเป็นสัญญาณไล่สัตว์ที่จะมากินหรือทำความเสียหายให้แก่พืชไร่ เดิมมีหนึ่งท่อนพัฒนามาเป็น 6, 9 และ 12 หรือ 13 ท่อนตามลำดับ ใช้ผู้บรรเลงสองคน คือ คนตีทำนองและคนตีเสียงกระทบ แบบคู่ประสาน ปัจจุบันนิยมแยกตีคนละผืนโดยใช้ไม้ 2 อันตี เพลงที่ใช้บรรเลงโปงลางส่วนใหญ่ เป็นเพลงท่อนเดียวแบ่งได้เป็น 3 ส่วน คือ ส่วนนำ ส่วนทำนองหลักและส่วนลงจบ ส่วนลายที่เป็น ลายหลัก คือ ลางโปงลาง ลมพัดพร้าว แมงภู่ตอมดอก นกไส่ และกาเต้นก้อน มีการพัฒนาลักษณะ การบรรเลงและการแสดงพร้อมทั้งปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับสภาพการเปลี่ยนแปลงทางด้านสังคม วัฒนธรรม และเศรษฐกิจ หน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชนจึงควรมีบทบาทในการสืบสานดนตรีโปงลาง ในรูปแบบของการจัดการศึกษา การจัดการแสดง การจัดการประกวด และการจัดทำเป็นของที่ระลึก สืบต่อไป