จุดมุ่งหมาย เพื่อศึกษาความคิดเห็นของผู้นำชุมชนชนบทในจังหวัดขอนแก่นเกี่ยวกับสาเหตุ กระบวนการและวิธีการ ผลกระทบและวิธีแก้ปัญหาการซื้อขายเสียงและเพื่อเปรียบเทียบความคิดเห็นของผู้นำชุมชนชนบทเกี่ยวกับสาเหตุ ผลกระทบและวิธีแก้ปัญหาการซื้อขายเสียง เมื่อจำแนกตามสถานภาพของผู้นำชุมชนชนบทซึ่งได้แก่ ผู้ใหญ่บ้าน หัวหน้าสถานศึกษา เจ้าอาวาส และผู้นำเยาวชน วิธีการวิจัย กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาวิจัยประกอบด้วยผู้นำชุมชนชนบทจำนวน 264 คน กับเจ้าอาวาส จำนวน 86 รูป โดยใช้แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้างและไม่มีโครงสร้าง เป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล การวิเคราะห์ข้อมูลใช้ความถี่ ร้อยละ และทดสอบสถิติไค-สแควร์ การนำเสนอผลการศึกษาวิจัย ใช้การพรรณาวิเคราะห์ตามความมุ่งหมายที่กำหนดไว้ ผลการวิจัย 1. ผู้นำชุมชนชนบทเห็นว่า การซื้อขายเสียงมีสาเหตุสำคัญ 7 ประการ ได้แก่ประชาชนมีความรู้ความเข้าใจในหลักการประชาธิปไตยอยู่ในระดับต่ำ ประชาชนมีฐานะยากจน ผู้สมัครเป็นผู้ซื้อเสียง ประชาชนไม่สามารถแยกผู้สมัครได้ว่าใครเป็นคนดีและใครเป็นคนไม่ดี กฎหมายไม่รัดกุมและบทลงโทษไม่รุนแรงพอ เจ้าหน้าที่ไม่ตั้งใจจริงในการป้องกันและจับกุม และประการสุดท้ายกำนันผู้ใหญ่บ้านส่วนหนึ่งให้การสนับสนุนการซื้อเสียงของผู้สมัคร 2. หัวคะแนนเป็นกลไกสำคัญในการซื้อเสียง 3. ผู้นำชุมชนชนบทเห็นว่าการซื้อขายเสียงเป็นผลเสียต่อการพัฒนาประชาธิปไตยเป็นสาเหตุของการคอร์รัปชั่น กระทบกระเทือนต่อความมั่นคงของชาติ ทำให้อำนาจทางการเมืองตกอยู่กับผู้มีฐานะทางเศรษฐกิจที่เหนือกว่า และเห็นว่าการซื้อขายเสียงไม่มีผลทำให้เศรษฐกิจของชาวบ้านดีขึ้น ส่วนผลกระทบในด้านดีมีเพียงประการเดียวคือ ทำให้มีผู้ไปใช้สิทธิมากขึ้น 4. ผู้นำชุมชนชนบทเห็นว่า วิธีการแก้ปัญหาการซื้อขายเสียงที่จะได้ผล ได้แก่ การให้การศึกษาและปลูกฝังความรู้ความเข้าใจในหลักการประชาธิปไตยแก่ประชาชน การเข้มงวดกวดขันให้เจ้าหน้าที่ของรัฐป้องกันและจับกุมผู้กระทำผิดอย่างจริงจัง การออกกฎหมายเพื่อป้องกันการซื้อขายเสียงให้รัดกุมและกำหนดบทลงโทษให้รุนแรง การตั้งองค์กรกลางเพื่อควบคุมดูแลการเลือกตั้ง การขยายเขตเลือกตั้งให้กว้างใหญ่ขึ้น การแก้กฎหมายให้ผู้มีอายุ18 ปีขึ้นไปมีสิทธิออกเสียงเลือกตั้งและการปฏิวัติรัฐประหาร 5. ผู้นำชุมชนที่มีสถานภาพแตกต่างกัน แต่มีระดับความคิดเห็นแตกต่างกัน จำนวน5 ประเด็น 6. ผู้นำชุมชนที่มีสถานภาพแตกต่างกัน มีความคิดเห็นในลักษณะแตกต่างกัน มีจำนวน3 ประเด็น