วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2547

การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพัฒนาการที่สำคัญของละครโทรทัศน์ไทยแนวเรียลิสท์ และลักษณะการสื่อสารการแสดงแบบไม่เหมือนจริงที่ปรากฏในละครโทรทัศน์ไทยแนวเรียลิสท์ อันเป็นลักษณะของขนบการแสดงละครของไทยที่ยังคงปรากฏอยู่ในละครโทรทัศน์ปัจจุบัน ด้วยวิธีการวิเคราะห์ตัวบทประกอบการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก ผลการวิจัยพบว่าการนำเสนอละครโทรทัศน์แนวเรียลิสท์ของไทยมีลักษณะการผสมผสานระหว่างแนวคิดแบบสมจริง (Representation) และแนวไม่เหมือนจริง (Presentation) โดยบทละครมุ่งนำเสนอประเด็นปัญหาสังคม ขณะเดียวกันก็ใช้เรื่องราวความรักและฉากตลกเข้ามาผ่อนคลายอารมณ์ให้ผู้ชม ตัวละครที่ปรากฏมีทั้งแบบสมจริงและไม่สมจริง โดยตัวละครหลักทั้งหมดเป็นแบบสมจริง ขณะที่ตัวละครแบบไม่สมจริงมีหน้าที่เป็นสีสันความสนุกสนานของเรื่อง และสัมพันธ์กับการแสดงออกแบบมากกว่าความจริงเพื่อสร้างความตลกขบขันให้กับคนดู การคัดเลือกตัวแสดงให้ความสำคัญกับความเหมาะสมประกอบกับความมีชื่อเสียง และรูปร่างหน้าตาที่ดึงดูดผู้ชม การออกแบบศิลปกรรมต่างๆ เน้นความสมจริง โดยยังคงคำนึงความสวยงามทางศิลปะและการสื่อความหมายกับผู้ชม นอกจากนี้พบว่าละครโทรทัศน์ไทยแนวเรียลิสท์ใช้เทคนิคด้านภาพและเสียงเพื่อประโยชน์ในการเร้าอารมณ์ผู้ชมในฉากสำคัญต่างๆ แทนการนำเสนออย่างตรงไปตรงมา