การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง มีวัตถุปรสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการส่งเสริมการดูแลตนเองต่ออาการหายใจลำบากของผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง กลุ่มตัวอย่างคือ ผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มารับการตรวจรักษาที่แผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลตรัง ที่มีคุณสมบัติตามเกณฑ์ที่กำหนด จำนวน 40 ราย โดยเก็บรวบรวมในกลุ่มควบคุมก่อนจนครบ 20 ราย แล้วจึงเก็บรวบรวมข้อมูลในกลุ่มทดลองอีก 20 ราย โดยให้กลุ่มตัวอย่างทั้งสองกลุ่มมีความคล้ายคลึงกันในเรื่องระดับความรุนแรงของโรค และประเภทของยาที่ได้รับ กลุ่มควบคุมได้รับการพยาบาลตามปกติ ในขณะที่กลุ่มทดลองได้รับโปรแกรมการส่งเสริมการดูแลตนเองที่ผู้วิจัยสร้างตามกรอบแนวคิดของ Orem ซึ่งประกอบด้วยการสร้างสัมพันธภาพ การให้ข้อมูล การฝึกทักษะปฏิบัติ และการส่งเสริมสนับสนุนโดยใช้แผนการสอนเกี่ยวกับการส่งเสริมการดูแลตนเองและคู่มือการส่งเสริมการดูแลตนเอง โปรแกรมการส่งเสริมการดูแลตนเองได้รับการตรวจสอบความตรงตามเนื้อหาจากผู้ทรงคุณวุฒิ จากนั้นนำไปทดลองใช้กับผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังจำนวน 3 ราย เพื่อดูความเหมาะสมของโปรแกรมการส่งเสริมการดูแลตนเอง เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ แบบวัดอาการหายใจลำบาก (Visual Analogue Scale) สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานสถิติทดสอบที และ ANCOVA โดยมีค่าเฉลี่ยอาการหายใจลำบากก่อนการทดลองเป็นตัวแปรร่วม ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ 1. อาการหายใจลำบากของกลุ่มทดลองภายหลังได้รับโปรแกรมการส่งเสริมการดูแลตนเองน้อยกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2. อาการหายใจลำบากภายหลังเข้าร่วมโปรแกรมการส่งเสริมการดูแลตนเองของกลุ่มทดลองน้อยกว่ากลุ่มควบคุมที่ได้รับการพยาบาลตามปกติอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05