โรคปอดอุดกั้นเรื้อรังเป็นหนึ่งในโรคเรื้อรังที่พบมากในประเทศไทย ผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังนั้นมักจะมีข้อจำกัดในการทำกิจกรรมต่าง ๆ โดยมีสาเหตุหลักมาจากอาการหายใจลำบากการดูแลรักษาผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังอย่างครอบคลุม ประกอบด้วย การป้องกัน การรักษาและการฟื้นฟู การฟื้นฟูสมรรถภาพปอด สำหรับผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง มีประโยชน์ในหลาย ๆด้าน โดยเฉพาะลดอาการหายใจลำบากของผู้ป่วย ซึ่งประกอบด้วย การออกกำลังกาย การให้ความรู้สำหรับโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง การฝึกบริหารแนวชี่กง เป็นการออกกำลังกายที่มีต้นกำเนิดมาจากประเทศจีน ซึ่งมีประโยชน์ในการป้องกัน และส่งเสริมสุขภาพ ทั้งในทางด้านร่างกายและจิตใจ การฝึกบริหารแนวชี่กง ประกอบด้วยการเคลื่อนไหวร่างกาย การบริหารการหายใจ และการพัฒนาจิต ไปพร้อม ๆ กัน ซึ่งถือว่ามีประโยชน์ต่อผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ในด้านของการลดอาการหายใจลำบาก การวิจัยครั้งนี้ เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการฝึกบริหารแนวชี่กงร่วมกับการให้ความรู้ต่ออาการหายใจลำบากของผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง โดยใช้แนวคิดการฟื้นฟูสมรรถภาพปอดของ American Thoracic Society (2005) ร่วมกับ รูปแบบการบริหารแนวชี่กงของ นพ. เทอดศักดิ์ เดชคง และการติดตามเยี่ยมบ้าน มาเป็นกรอบแนวคิดของการวิจัย กลุ่มตัวอย่างในงานวิจัยครั้งนี้ คือ ผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่เข้ามารับการรักษาในโรงพยาบาลน่าน จำนวน 40 คน โดยจัด 20 คนแรกเข้ากลุ่มควบคุม และ 20 คนหลังเข้ากลุ่มทดลอง โดยจับคู่ในเรื่อง อายุ เพศ และระดับความรุนแรงของโรค กลุ่มควบคุมได้รับการพยาบาลปกติของทางโรงพยาบาลและกลุ่มทดลองได้รับโปรแกรมการฝึกบริหารแนวชี่กงร่วมกับการให้ความรู้ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยแบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคลและแบบประเมินอาการหายใจลำบาก Modified borg's scale วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณาและสถิติทดสอบที (t-test) ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ 1. ค่าเฉลี่ยของระดับอาการหายใจลำบากของกลุ่มทดลองภายหลังการเข้าร่วมโปรแกรมมีระดับน้อยกว่ากลุ่มที่ได้รับการพยาบาลปกติ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2. ค่าเฉลี่ยของระดับอาการหายใจลำบากของกลุ่มทดลองภายหลังการเข้าร่วมโปรแกรมมีระดับน้อยกว่าก่อนเข้าร่วมโปรแกรม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05