การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1.) ศึกษาลักษณะการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรหมู่บ้านนายาว จังหวัดฉะเชิงเทรา 2.) ศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกร หมู่บ้านนายาว จังหวัดฉะเชิงเทราโดยปัจจัยที่ใช้ศึกษามีดังนี้ คืออายุ ระดับการศึกษา ระยะเวลาที่อยู่อาศัย สถานภาพรายได้เฉลี่ยครอบครัว การเป็นสมาชิกกลุ่ม การรับรู้ข้อมูลข่าวสาร การฝึกอบรมและการศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับการพัฒนาอาชีพ ความรู้ในการพัฒนาอาชีพ และแรงจูงใจให้เข้าร่วมในกิจกรรมการพัฒนาอาชีพ 3.) ศึกษาปัญหาและวิธีการแก้ไขที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกร หมู่บ้านนายาว จังหวัดฉะเชิงเทรา ประชากรที่ใช้ในการวิจัยคือแม่บ้านเกษตรกร หมู่บ้านนายาว จังหวัดฉะเชิงเทรา ในปี พ.ศ. 2547 จำนวน 87 คนเครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ 1.) แบบสอบถาม 2.) การสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลโดยการหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ด้วยสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน ผลการวิจัยพบว่า 1. การมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกร หมู่บ้านนายาวจังหวัดฉะเชิงเทรานั้นมีส่วนร่วมอยู่ในช่วงระดับมาก และเมื่อเรียงลักษณะการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพทั้ง 4 ลักษณะจากค่าเฉลี่ยมากอันดับที่หนึ่งถึงอันดับที่สี่พบว่าอันดับที่หนึ่งคือการมีส่วนร่วมในผลประโยชน์ อันดับที่สองคือการมีส่วนร่วมในการประเมินผลการพัฒนาอาชีพ อันดับที่สามคือการมีส่วนร่วมในการวางแผนและตัดสินใจการพัฒนาอาชีพและอันดับที่สี่ คือการมีส่วนร่วมปฏิบัติการพัฒนาอาชีพ 2. ปัจจัยที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรหมู่บ้านนายาว จังหวัดฉะเชิงเทราพบว่า มีปัจจัยที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพอยู่ 3 ปัจจัย ได้แก่ ระยะเวลาที่อยู่อาศัยในหมู่บ้าน การเป็นสมาชิกกลุ่ม และแรงจูงใจให้เข้าร่วมในกิจกรรมการพัฒนาอาชีพ และเมื่อศึกษาหาความสัมพันธ์เชิงพหุคูณพบว่าชุดปัจจัยที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพมีอยู่ 5 ปัจจัย ได้แก่แรงจูงใจให้เข้าร่วมในกิจกรรมการพัฒนาอาชีพของแม่บ้านเกษตรกร การเป็นสมาชิกกลุ่ม สถานภาพ ระยะเวลาที่อาศัยอยู่ในหมู่บ้าน และรายได้เฉลี่ยครอบครัวต่อเดือนของแม่บ้านเกษตรกร โดยสามารถอธิบายได้ร้อยละ 62.50 3. ปัญหาที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการพัฒนาอาชีพมากที่สุดได้แก่ปัญหาการมีส่วนร่วมในการวางแผนและตัดสินใจ รองลงมาคือ ปัญหาการมีส่วนร่วมปฏิบัติการ ปัญหาการมีส่วนร่วมในผลประโยชน์ และปัญหาการมีส่วนร่วมในการประเมินผลตามลำดับ สำหรับวิธีการแก้ปัญหาคือการวางแผนเพื่อปรึกษาเกี่ยวกับการแก้ไขปัญหา การยอมรับความคิดเห็นที่แตกต่าง การจัดการประชาสัมพันธ์ และการปรึกษาและติดต่อประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง