วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มุ่งศึกษาความเป็นไปได้ที่จะบังคับตามคำชี้ขาดในคดีอาญาของผู้ตัดสินซึ่งเป็นตัวแทนของชุมชน เหตุผลสำคัญสองประการที่ต้องศึกษาคือ 1. กระบวนการยุติธรรมที่เป็นทางการกำลังประสบปัญหาอย่างหนักเพราะมีคดีเข้าสู่กระบวนการในปริมาณมากจนเกินกำลังและคำตัดสินของศาลไม่สามารถอำนวยความยุติธรรมได้เสมอไป 2. กระบวนการยุติธรรมที่ไม่เป็นทางการกำลังทวีความสำคัญขึ้นอย่างต่อเนื่อง ผลการวิจัยพบว่าข้อพิพาททางอาญาระหว่างสมาชิกในชุมชนสามารถระงับได้ด้วยวิธีการที่ไม่เป็นทางการหลายอย่าง แต่ปัญหาสำคัญคือ คำชี้ขาดอาจจะไม่มีผลบังคับถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่ยอมปฏิบัติตาม ผลลัพธ์คือข้อพิพาททางอาญาจะต้องย้อนกลับไปสู่กระบวนการยุติธรรมที่เป็นทางการและส่งผลให้เสียเวลาและค่าใช้จ่ายในการดำเนินคดีเพิ่มขึ้นโดยไม่จำเป็น ทางออกสำหรับปัญหานี้คือต้องอาศัยอำนาจของหน่วยงานในกระบวนการยุติธรรมในการบังคับตามคำชี้ขาด กล่าวคือถ้ากระบวนการทั้งหมดตลอดจนคำชี้ขาดได้รับการเห็นชอบจากศาลที่มีอำนาจและหากศาลดังกล่าวมีคำสั่งว่าอย่างไรก็สมควรให้บังคับในฐานะที่เป็นคำสั่งชนิดหนึ่งของศาล หากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่ยอมปฏิบัติตามคำชี้ขาดนั้นก็จะต้องมีความผิดฐานละเมิดอำนาจศาล นอกจากนี้ผู้วิจัยยังเสนอว่าควรอนุญาตให้มีการตั้งบุคคลที่สามขึ้นมาเพื่อตัดสินข้อพิพาททางอาญาในกรณีที่เหมาะสมกับสภาพสังคมไทย เช่น กรณีความผิดอันยอมความได้และผู้กระทำความผิดกับผู้เสียหายมีสัมพันธภาพพิเศษต่อกัน ทั้งนี้คู่กรณีจะต้องให้ความยินยอมและมีโอกาสเลือกบุคคลที่จะมาทำหน้าที่ตัดสินดังกล่าว อนึ่งคำชี้ขาดของผู้ตัดสินจะบังคับใช้ได้ก็ต่อเมื่อกระบวนการทั้งหมดผ่านการรับรองของศาลด้วยวิธีการที่เหมาะสมแล้ว