สินค้าทุนและสินค้าขั้นกลางเป็นองค์ประกอบที่สำคัญของการนำเข้าของประเทศไทยมาเป็นเวลานาน โดยเป็นการนำเข้าเพื่อใช้ในการผลิตสินค้าและบริการ ทั้งนี้เพื่อตอบสนองความต้องการบริโภคภายในประเทศและเพื่อการส่งออก อย่างไรก็ตามการที่ภาคการผลิตภายในประเทศจำเป็นต้องอาศัยปัจจัยการผลิตนำเข้าเหล่านี้อยู่ตลอดเวลาย่อมเป็นการเสี่ยงต่อความผันผวนของปัจจัยภายนอกที่อาจเกิดขึ้น ซึ่งจะมีผลทำให้การผลิตภายในประเทศต้องชะงักลงรวมไปถึงการชะลอตัวของการส่งออก และส่งผลเสียต่อดุลบัญชีเดินสะพัดในที่สุด วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ต้องการศึกษาผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงของปัจจัยภายนอกที่มีต่อดุลบัญชีเดินสะพัดและผลผลิตของประเทศไทย โดยสร้างแบบจำลองเศรษฐกิจมหภาคขนาดเล็กเพื่อใช้ในการจำลองสถานการณ์ที่มีความผันผวนของปัจจัยภายนอกเกิดขึ้น การศึกษาแบ่งออกเป็น 6 กรณีคือ 1) กรณีที่อัตราแลกเปลี่ยนเพิ่มขึ้น (เงินบาทอ่อนค่าลง) 2) กรณีที่การลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศเพิ่มขึ้น 3) กรณีที่ราคานำเข้าสินค้าทุนเพิ่มขึ้น 4) กรณีที่ราคานำเข้าสินค้าขั้นกลางเพิ่มขึ้น 5) กรณีที่ค่าสัมประสิทธิ์การนำเข้าสินค้าทุนลดลง และ 6) กรณีที่ค่าสัมประสิทธิ์การนำเข้าสินค้าขั้นกลางลดลง ผลการศึกษาพบว่า ในกรณีที่มีเหตุการณ์ที่ทำให้การนำเข้าสินค้าทุนและสินค้าขั้นกลางต้องชะงักลงไป อันได้แก่ ค่าเงินบาทอ่อนลง ราคานำเข้าสินค้าทุนและสินค้าขั้นกลางเพิ่มขึ้น สัมประสิทธิ์การนำเข้าสินค้าทุนและสินค้าขั้นกลางลดลง จะทำให้การผลิตของประเทศได้รับผลกระทบไปในทางลบด้วย และยังทำให้การส่งออกลดต่ำลงกว่า ภาวะปกติ ในกรณีที่ค่าเงินบาทอ่อนลงและราคานำเข้าเพิ่มขึ้น ยังทำให้ดุลบัญชีเดินสะพัดของประเทศเลวลงด้วย สำหรับกรณีที่มีเหตุการณืภายนอกเร่งให้เกิดการนำเข้าเพิ่มขึ้น เช่น มีการลงทุนจากต่างประเทศไหลเข้ามามากขึ้น จะทำให้ผลผลิตของประเทศเพิ่มขึ้น และการส่งออกเพิ่มขึ้นด้วย แต่ไม่ทันกับการเพิ่มขึ้นของการนำเข้า ซึ่งในที่สุดจะทำให้ดุลบัญชีเดินสะพัดเลวลงเช่นเดียวกันการศึกษายังนำไปสู่แนวทางในการพัฒนาอุตสาหกรรมภายในประเทศที่ควรเริ่มต้นจากอุตสาหกรรมปลายน้ำก่อน โดยยอมให้มีการนำเข้าสินค้าทุนและสินค้าขั้นกลางได้โอยปราศจากข้อกีดกันที่เข้มงวด เพื่อให้อุตสาหกรรมเกิดและเติบโตขึ้นได้ภายในประเทศ แต่เมื่อเวลาผ่านไประยะหนึ่งควรมีการส่งเสริมให้เกิดการพัฒนาอุตสาหกรรมเชื่อมโยงย้อนกลับไปยังอุตสาหกรรมต้นน้ำ เพื่อลดการพึ่งพาการนำเข้าสินค้าทุนและสินค้าขั้นกลางจากต่างประเทศอันจะเป็นการช่วยดุลบัญชีเดินสะพัดให้ดีขึ้นและเสี่ยงต่อแรงกระทบจากภายนอกน้อยลง