ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดิของวัดช่องนนทรี

หน่วยงาน ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดิของวัดช่องนนทรี
นักวิจัย : สภาว์ รอดเรือง
คำค้น : COMMUNITY MANAGEMENT FOR RESIDENTIAL COMMUNITY IN WAT CHONG-NONSEE PROPERTY
หน่วยงาน : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2544
อ้างอิง : http://www.thaithesis.org/detail.php?id=1082544001044
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

จากบทบาทวัดกับชุมชนที่มีความสัมพันธ์กันมาตั้งแต่ในอดีต ประกอบนโยบายของกรุงเทพมหานครในปี พ.ศ.2542 ที่จะพัฒนาพื้นที่บริเวณย่านพระราม 3 ให้เป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษ โดยเฉพาะเขตยานนาวาที่ถูกกำหนดให้ใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อการพาณิชยกรรม ดังนั้นเมื่อเกิดความต้องการในการใช้ที่ดินเพิ่มมากขึ้น ก็อาจส่งผลกระทบจนเป็นปัญหากับกลุ่มผู้มีรายได้น้อยที่อาศัยอยู่ในชุมชน โดยเฉพาะชุมชนที่อาศัยอยู่ในที่ดินของวัด มีจำนวน4 ชุมชน ซึ่งชุมชนที่อยู่ในที่ดินของวัดช่องนนทรีมีประชากรอาศัยอยู่จำนวนมากและเป็นชุมชนในด้านที่เกี่ยวข้องกับการจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดินของวัดช่องนนทรี หรือชุมชนในที่ดินของวัดอื่น ๆ ที่มีลักษณะใกล้เคียงกัน กำหนดวัตถุประสงค์ในการวิจัยไว้2 ประการคือ ประการแรกเพื่อศึกษาพัฒนาการและกระบวนการจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดินของวัดช่องนนทรีในอดีตจนถึงปัจจุบัน และประการที่สองเพื่อศึกษาพัฒนาการและกระบวนการจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดินของวัดช่องนนทรีในอดีตจนถึงปัจจุบัน และประการที่สองเพื่อศึกษาปัญหาและข้อจำกัดทางด้านการจัดการชุมชน มีกระบวนการวิจัยดังนี้ ขั้นตอนแรกได้ทำการความหมายหรือนิยามของ "การจัดการชุมชนผู้มีรายได้น้อยหรือชุมชนแออัด" ซึ่งไม่สามารถสืบค้นได้พบแต่อย่างใด จึงทำการสัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 10 ท่าน เพื่อเป็นแนวทางในการศึกษาและวิเคราะห์การจัดการชุมชนต่อไป ขั้นตอนต่อมา ศึกษาข้อมูลชุมชนที่เป็นเอกสาร แผนที่ แผนผัง และจากฝ่ายพัฒนาชุมชน สำนักงานเขตยานนาวา สำรวจสภาพชุมชน บันทึกผลข้อมูล ถ่ายภาพ ในขั้นตอนสุดท้าย ทำการสัมภาษณ์โดยใช้แบบสัมภาษณ์ เจ้าอาวาส กรรมการวัด กรมการศาสนา กรรมการชุมชน ผู้อยู่อาศัยในชุมชน หน่วยงานบริการสาธารณูปโภคและสาธารณูปการ รวมทั้งฝ่ายต่าง ๆ ของสำนักงานเขตยานนาวา นำข้อมูลที่ได้มาทำการประมวลผลและสรุปผลตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ซึ่งจากการศึกษาพบว่า มีการจัดการชุมชนที่สำคัญ 3 ช่วงด้วยกันคือ การจัดการชุมชน ก่อนปี พ.ศ. 2511 เป็นการจัดการและนำทรัพยากรที่มีอยู่มาคือที่ดิน โดยใช้ประโยชน์ร่วมกันของวัดผู้เป็นเจ้าของที่ดินและผู้อยู่อาศัยในชุมชน การจัดการโดยส่วนใหญ่ของผู้อยู่อาศัยเป็นการจัดการในระดับครัวเรือนเท่านั้น แต่จากการเริ่มมีถนน, ไฟฟ้า และน้ำประปาเข้าถึงทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงใช้ประโยชน์ที่ดินขึ้น ปัญหาและข้อจำกัดที่พบ คือปัญหาทางกายภาพ โดยเฉพาะในเรื่องของการใช้ประโยชน์ที่ดินของวัดและผู้อาศัยอยู่เดิม การจัดการชุมชน ช่วงปี พ.ศ. 2511-พ.ศ.2529 การจัดการที่สำคัญในช่วงนี้เกิดขึ้นวัดผู้เป็นเจ้าของที่ดินที่เป็นผู้สนับสนุนให้เกิดมีการจัดสรรที่ดินพร้อมสาธารณูปโภคสำหรับเป็นที่ตั้งที่อยู่อาศัยในที่ดินของวัด รวมทั้งการแก้ไขปัญหาให้มีการทำสัญญาเช่าที่ดินของวัดอย่างถูกต้องทางหนึ่ง โดยกรมการศาสนาเป็นผู้ช่วยเหลือ สนับสนุน และส่งเสริมในกิจการต่าง ๆ ของวัด ปัญหาและข้อจำกัดที่พบยังคงเป็นปัญหาทางด้านการจัดการที่ดินของวัดและผู้อาศัยอยู่เดิม การจัดการชุมชนช่วงปี พ.ศ.2530-ปัจจุบัน (พ.ศ.2543) การจัดการที่สำคัญในช่วงนี้ คือมีการจัดตั้งกรรมการชุมชนอย่างเป็นทางการขึ้น และทำให้เกิดการนำเข้าของทรัพยากรในการจัดการด้านวัสดุรวมทั้งเรื่องเงิน ที่ให้การสนับสนุนและส่งเสริมแก่ชุมชน โดยกรรมการชุมชนเป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการจัดการ วางแผน ปฏิบัติ ตัดสินใจในการบริหารชุมชน ส่วนปัญหาและข้อจำกัดของการจัดการชุมชน เกิดจากการสนับสนุนงบประมาณจากสมาชิกสภากรุงเทพมหานครเขตยานนาวาและสมาชิกสภาเขตยานนาวา มาใช้ในการปรับปรุงทางเดินในชุมชน จากการศึกษาที่ผ่านมา พบว่า วัดเป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญที่ทำให้เกิดการเข้ามาอยู่อาศัย ส่วนผู้อยู่อาศัยจะดำเนินการจัดการในระดับครัวเรือนของตนเองเป็นส่วนใหญ่ต่อมาหลังจากที่มีการจัดตั้งกรรมการชุมชนอย่างเป็นทางการแล้ว ทำให้มีตัวแทนของชุมชนที่เป็นผู้แก้ปัญหาที่เกิดขึ้นในชุมชน กำหนดแนวทาง และเป็นผู้ประสานงานในการดำเนินการต่าง ๆ ของชุมชน ผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องประกอบด้วย วัด กรมการศาสนา สำนักงานเขตยานนาวา รวมทั้งหน่วยงานของรัฐและนักการเมือง แต่ทั้งนี้เป็นการเสริมสร้างความเป็นอยู่ของชุมชนให้ดีขึ้นเท่านั้น ส่วนการมีส่วนร่วมของสมาชิกในชุมชนอันจะเป็นการจัดการที่ยั่งยืนตามนโยบายการจัดตั้งกรรมการชุมชน ของกรุงเทพมหานครยังไม่ประสบผลสำเร็จเท่าที่ควร

บรรณานุกรม :
สภาว์ รอดเรือง . (2544). การจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดิของวัดช่องนนทรี.
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
สภาว์ รอดเรือง . 2544. "การจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดิของวัดช่องนนทรี".
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
สภาว์ รอดเรือง . "การจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดิของวัดช่องนนทรี."
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2544. Print.
สภาว์ รอดเรือง . การจัดการชุมชนที่อยู่อาศัยในที่ดิของวัดช่องนนทรี. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2544.